Abbreviatura
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 8-b. — ziyouz.com
Abbreviatura (ital. abbreviature — qisqartma <lot. abbrevio — qisqartiraman) — 1) lingvistikada: söz birikmalarini qisqartirib hosil qilingan sözlar: a) birikma tarkibidagi sözlar birinçi harflari alifbo tartibida öqiladi yoki oddiy söz — harflar anglatgan tovuşlar kabi talaffuz etiladi. Mas, BMT (be-me-te) — Birlaşgan Millatlar Taşkiloti, MDH (Mustaqil Davlatlar Hamdöstligi); b) murakkab qisqartma sözlar: söz birikmalari tarkibidagi sözlar birinçi harflaridan taşqari, ular ma'lum qismlari (morfemalari) olinib yasaladi. Mac, ÖzR (Özbekiston Respublikasi), yurfak (yuridik fakultet); 2) musiqada: nota yozuvida qisqartiriş va soddalaştiriş belgisi. Kuy qismlarining takrorlanişida, juda baland yoki past tovuşlarni bir oktava baland yoki past qilib şartli notalaştirişda, nota çiziqlaridan söng qöşimça çiziqlarni kamaytirişda qöllaniladigan belgilar. A. partiturada kuyga qoçirim berişni ham ifodalaydi. A. yordamida asarning nisbatan mustaqil, tugal qismi yoki qöşiq bandi takrori, ayrim takt yoki kuy tuzilmalari takrori beriladi. A. köp qöşimça çiziqlardan xalos qilib, nota öqilişini osonlaştiradi. Musiqa bezaklarini ifodalaşda keng qöllaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АББРЕВИАТУРА (итал. abbreviature — қисқартма <лот. abbrevio — қисқартираман) — 1) лингвистикада: сўз бирикмаларини қисқартириб ҳосил қилинган сўзлар: а) бирикма таркибидаги сўзлар биринчи ҳарфлари алифбо тартибида ўқилади ёки оддий сўз — ҳарфлар англатган товушлар каби талаффуз этилади. Мас, БМТ (бе-ме-те) — Бирлашган Миллатлар Ташкилоти, МДҲ (Мустақил Давлатлар Ҳамдўстлиги); б) мураккаб қисқартма сўзлар: сўз бирикмалари таркибидаги сўзлар биринчи ҳарфларидан ташқари, улар маълум қисмлари (морфемалари) олиниб ясалади. Mac, ЎзР (Ўзбекистон Республикаси), юрфак (юридик факультет); 2) мусиқада: нота ёзувида қисқартириш ва соддалаштириш белгиси. Куй қисмларининг такрорланишида, жуда баланд ёки паст товушларни бир октава баланд ёки паст қилиб шартли ноталаштиришда, нота чизиқларидан сўнг қўшимча чизиқларни камайтиришда қўлланиладиган белгилар. А. партитурада куйга қочирим беришни ҳам ифодалайди. А. ёрдамида асарнинг нисбатан мустақил, тугал қисми ёки қўшиқ банди такрори, айрим такт ёки куй тузилмалари такрори берилади. А. кўп қўшимча чизиқлардан халос қилиб, нота ўқилишини осонлаштиради. Мусиқа безакларини ифодалашда кенг қўлланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.