Asosiy mazmunga ötiş

Nima yangi v1.6.4 · 25-oktabr

Hamma versiyalar →
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Abdulhaq Oqsoqoloviç Abdullayev

    Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 23–24-b. — ziyouz.com

    Abdullayev Abdulhaq Oqsoqoloviç (1918.30.12, Turkiston ş.) — rangtasvir ustasi. Özbekiston xalq rassomi (1968), Özbekiston BA faxriy a'zosi (1997). Samarqand badiiy bilim yurtida (1931 — 36) va Moskva badiiy in-tida (1938 — 41) ta'lim olgan. Ijodini manzara va portretlar çiziş b-n boşlagan («Hovuz böyida», 1932; «Yoz», 1937; «Döstim portreti», 1937). Kişilarning holat va kayfiyati, ma'naviy, yorkin qiyofalari mohirona ifodalangan portretlari b-n maşhur: «Abror Hidoyatov Otello rolida» (1946), «Mannon Uyğur» (1946), «Oybek» (1949), «Nazarali Niyozov» (1949), «Jiyan Şaxlo» (1959), «Komil Yaşin» (1960), «Navoiy» (1973), «Yo. Töraqulov» (1975), «O. Sodiqov» (1978) va b.; şuningdek ruhiy dunyosi va keçinmalari ifodali tasvirlangan («Muallif portreti», 1937; «Muallifning qirğiz qalpok kiygan portreti», 1980; «Muallifning 15-a. kiyimidagi portreti, 1984 va b.) bir qator avtoportretlar ham yaratdi. Manzaralar («Yomğirdan söng», 1954; «Bahor keldi», 1955; «Xumsonda», 1961 va b.), natyurmortlar («Olma», 1962; «Uzum va şaftoli», «Qovun b-n xandalak», 80-y.lar va b.) muallifi. 1957 y. Hindiston safari taassurotlari asosida bu ölka manzaralari («Tongda Tojmahal»), kişilari (I. Gandi, S. Ketçlu)ni etyud va kartinalarida aks ettirgan. 80-y.larda Özbekistonning maşhur kişilarining portretlarini işladi. Asarlari xalqaro körgazmalarda namoyiş kilingan.

    Navoiy portretini yaratiş ustida izlanişlar mahsuli sifatida yuzaga kelgan asarlari Toşkentdagi Adabiyot muzeyida (1968), Andijon adabiyot va san'at muzeyida (1969), Özbekiston san'at muzeyida (1980—84) va b. joylarda saqlanadi. Hamza nomidagi Özbekiston Davlat mukofoti laureati (1977). «El-yurt hurmati» ordeni b-n taqdirlangan (1998).

    Ad.: A. Abdullayev: Albom reproduksiy, T., 1983.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    АБДУЛЛАЕВ Абдулҳақ Оқсоқолович (1918.30.12, Туркистон ш.) — рангтасвир устаси. Ўзбекистон халқ рассоми (1968), Ўзбекистон БА фахрий аъзоси (1997). Самарқанд бадиий билим юртида (1931 — 36) ва Москва бадиий ин-тида (1938 — 41) таълим олган. Ижодини манзара ва портретлар чизиш б-н бошлаган («Ҳовуз бўйида», 1932; «Ёз», 1937; «Дўстим портрети», 1937). Кишиларнинг ҳолат ва кайфияти, маънавий, ёркин қиёфалари моҳирона ифодаланган портретлари б-н машҳур: «Аброр Ҳидоятов Отелло ролида» (1946), «Маннон Уйғур» (1946), «Ойбек» (1949), «Назарали Ниёзов» (1949), «Жиян Шахло» (1959), «Комил Яшин» (1960), «Навоий» (1973), «Ё. Тўрақулов» (1975), «О. Содиқов» (1978) ва б.; шунингдек руҳий дунёси ва кечинмалари ифодали тасвирланган («Муаллиф портрети», 1937; «Муаллифнинг қирғиз қалпок кийган портрети», 1980; «Муаллифнинг 15-а. кийимидаги портрети, 1984 ва б.) бир қатор автопортретлар ҳам яратди. Манзаралар («Ёмғирдан сўнг», 1954; «Баҳор келди», 1955; «Хумсонда», 1961 ва б.), натюрмортлар («Олма», 1962; «Узум ва шафтоли», «Қовун б-н хандалак», 80-й.лар ва б.) муаллифи. 1957 й. Ҳиндистон сафари таассуротлари асосида бу ўлка манзаралари («Тонгда Тожмаҳал»), кишилари (И. Ганди, С. Кетчлу)ни этюд ва картиналарида акс эттирган. 80-й.ларда Ўзбекистоннинг машҳур кишиларининг портретларини ишлади. Асарлари халқаро кўргазмаларда намойиш килинган.

    Навоий портретини яратиш устида изланишлар маҳсули сифатида юзага келган асарлари Тошкентдаги Адабиёт музейида (1968), Андижон адабиёт ва санъат музейида (1969), Ўзбекистон санъат музейида (1980—84) ва б. жойларда сақланади. Ҳамза номидаги Ўзбекистон Давлат мукофоти лауреати (1977). «Эл-юрт ҳурмати» ордени б-н тақдирланган (1998).

    Ад.: А. Абдуллаев: Альбом репродукций, Т., 1983.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.