Adneksit
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 196-b. — ziyouz.com
Adneksit (salpingoofarit) — baçadon naylari va tuxumdonning yalliğlanişi. Kasallikni turli patogen mikroblar — stafilokokk, streptokokk va b. qözğatadi. Mikroblar baçadon ortiklari (tuxumdon va baçadon naylari) ga abort, tuğruq, jinsiy aloqa vaqtida, turli infeksion kasalliklar (sil, angina, içki a'zolarning yalliğlanişi) da esa boşqa a'zo va töqimalardan qon va limfa tomirlari orqali ötadi. Sovqotiş, öta toliqiş, ruhiy iztirob, orastalik qoidalarining buzilişi kasallikning avj olişiga imkon beradi. Ötkir va surunkali A. farq qilinadi. Ötkir A.da qorinning pastki va quymiç sohasida oğriq, köngil aynişi, qusiş, harorat kötarilişi kuzatiladi. Kasallik oğir keçganda bemorning umumiy ahvoli oğirlaşadi. Surunkali A. tez-tez qaytalanib turadi. Baçadon naylari yalliğlanişi natijasida ular çandiqlanib, tösilib qoladi, bu esa baçadondan taşqari homiladorlik yoki bepuştlikka sabab böladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АДНЕКСИТ (сальпингоофарит) — бачадон найлари ва тухумдоннинг яллиғланиши. Касалликни турли патоген микроблар — стафилококк, стрептококк ва б. қўзғатади. Микроблар бачадон ортиклари (тухумдон ва бачадон найлари) га аборт, туғруқ, жинсий алоқа вақтида, турли инфекцион касалликлар (сил, ангина, ички аъзоларнинг яллиғланиши) да эса бошқа аъзо ва тўқималардан қон ва лимфа томирлари орқали ўтади. Совқотиш, ўта толиқиш, руҳий изтироб, орасталик қоидаларининг бузилиши касалликнинг авж олишига имкон беради. Ўткир ва сурункали А. фарқ қилинади. Ўткир А.да қориннинг пастки ва қуймич соҳасида оғриқ, кўнгил айниши, қусиш, ҳарорат кўтарилиши кузатилади. Касаллик оғир кечганда беморнинг умумий аҳволи оғирлашади. Сурункали А. тез-тез қайталаниб туради. Бачадон найлари яллиғланиши натижасида улар чандиқланиб, тўсилиб қолади, бу эса бачадондан ташқари ҳомиладорлик ёки бепуштликка сабаб бўлади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.