Afonsu d' Albukerki
Manba: ÖzME, Qöşimça (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 9-b. — ziyouz.com
Albukerki Afonsu d' ALBUKERKI (A1iyaiyegyaiye) Afonsu d' (1453, Aleksandriya, Lissabon yaqinida — 1515.15.12, Arabiston dengi-zi, Goa yaqinida) — portugaliyalik istiloçi, Hindiston vitse-qiroli (1510—15). Ost-Indiyadagi Portugaliya mustamlaka imperiyasi asosçisi. 1503 y. Koçin ş.da portugal flotiliyasiga qömondon bölib, fort qurgan. 1506 y. Tristan da Kunyaning ekspeditsiyasida qatnaşgan, uning ixtiyorida eks-peditsiyadagi 16 kemadan 5 tasi bölgan. 1507 y. Fors qöltiğidagi Hörmuzki bosib olgan, biroq uni qölda tutib tura olmagan. 1510 y. Goani egallab olib, uni portugaliyaliklarning Şarkdagi istilolarining tayanç punktiga aylantirgan. Dengiz savdo yöllarini nazorat qiliş uçun 1511 y. Malakkani bosib olgan. A. portugaliyaliklarning Malabar sohillari, Seylon o., Jan.-Şarqiy Osiyo mamlakatlariga qilgan dastlabki ekspe-ditsiyalariga rahbarlik qilgan. 1513 y. Adanni egallaşga uringan, 1515 y. Hörmuzni 2-marta bosib olgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АЛБУКЕРКИ (А1Ьияиегяие) Афонсу д’ (1453, Александрия, Лиссабон яқинида — 1515.15.12, Арабистон денги-зи, Гоа яқинида) — португалиялик истилочи, Ҳиндистон вице-қироли (1510—15). Ост-Индиядаги Португалия мустамлака империяси асосчиси. 1503 й. Кочин ш.да португал флотилиясига қўмондон бўлиб, форт қурган. 1506 й. Тристан да Куньянинг экспедициясида қатнашган, унинг ихтиёрида экс-педициядаги 16 кемадан 5 таси бўлган. 1507 й. Форс қўлтиғидаги Ҳўрмузки босиб олган, бироқ уни қўлда тутиб тура олмаган. 1510 й. Гоани эгаллаб олиб, уни португалияликларнинг Шаркдаги истилоларининг таянч пунктига айлантирган. Денгиз савдо йўлларини назорат қилиш учун 1511 й. Малаккани босиб олган. А. португалияликларнинг Малабар соҳиллари, Цейлон о., Жан.-Шарқий Осиё мамлакатларига қилган дастлабки экспе-дицияларига раҳбарлик қилган. 1513 й. Аданни эгаллашга уринган, 1515 й. Ҳўрмузни 2-марта босиб олган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.