Ahmad ibn Muhammad ibn Şamsuddin Abulabbos albar-makiy al-Arbiliy aş-Şofi'iy Ibn Xallikon
Manba: ÖzME, 4-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 22-b. — ziyouz.com
Ibn Xallikon Ahmad ibn Muhammad ibn Şamsuddin Abulabbos albar-makiy al-Arbiliy aş-Şofi'iy (1211.23.9, Arbil - 1282.21.10) -irokdik arab tarixçisi. Halab va Damaşqda tahsil körgan, Qohirada öqigan (1238). 1261 y. Damaşqqa qozi-kalon qilib tayinlangan. Keyinçalik Qohira qozikaloni yordamçisi va «Alfaxriyya» va b. madrasalarda dars bergan. 1256—74 y. larda «Vafayot ul-a'yon va anbo' abno' iz-zamon» («Maşhur kişilar vafoti va zamondoşlar haqida xabarlar») nomli yirik asar yozgan. Unda maşhur olim va adiblar tarjimai holi (xususan, movarounnahrlik olimlar töğrisida), Huroson va Movarounnahrda Arab xalifaligi davrida röy bergan ijtimoiy-siyosiy voqealar (Muqanna voqeasi va b.), xalifalikdan ajrab çiqqan sulolalar (tohiriylar, safforiylar, somoniylar) tarixiga oid, şuningdek, Yaqin va Örta Şarqning siyosiy, iqtisodiy va madaniy hayoti haqida qimmatli ma'lumotlar berilgan. Bu asar Gyottingen (1835—43), Parij (1838—42), Qohira (1892), Teqron (1867) va Istanbul (1863) da naşr etilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ИБН ХАЛЛИКОН Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Шамсуддин Абулаббос албар-макий ал-Арбилий аш-Шофиъий (1211.23.9, Арбил - 1282.21.10) -ирокдик араб тарихчиси. Ҳалаб ва Дамашқда таҳсил кўрган, Қоҳирада ўқиган (1238). 1261 й. Дамашққа қози-калон қилиб тайинланган. Кейинчалик Қоҳира қозикалони ёрдамчиси ва «Алфахриййа» ва б. мадрасаларда дарс берган. 1256—74 й. ларда «Вафайот ул-аъйон ва анбоъ абноъ из-замон» («Машҳур кишилар вафоти ва замондошлар ҳақида хабарлар») номли йирик асар ёзган. Унда машҳур олим ва адиблар таржимаи ҳоли (хусусан, мовароуннаҳрлик олимлар тўғрисида), Ҳуросон ва Мовароуннаҳрда Араб халифалиги даврида рўй берган ижтимоий-сиёсий воқеалар (Муқанна воқеаси ва б.), халифаликдан ажраб чиққан сулолалар (тоҳирийлар, саффорийлар, сомонийлар) тарихига оид, шунингдек, Яқин ва Ўрта Шарқнинг сиёсий, иқтисодий ва маданий ҳаёти ҳақида қимматли маълумотлар берилган. Бу асар Гёттинген (1835—43), Париж (1838—42), Қоҳира (1892), Теқрон (1867) ва Истанбул (1863) да нашр этилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.