Ajiriqti
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 209-b. — ziyouz.com
Ajiriqti — korund koni; Navoiy viloyatidagi Tomdibuloq ovulidan 5 km ğarbda, Tomdi toğlarida. Korund metamorfizmga uçragan ohaktoşlar orasida kalinligi 1 m va uz. 10 m gaça bölgan qatlamlarda linza şaklida yotadi. Ruda tarkibida korund (10— 60%), Margarit, xloritoid, temir oksidlari va gidroksidlari bor. Kamdan-kam holda diaspor, andaluzit, şpinel, biotit, xlorit, muskovit, pirofillit uçraydi. Konda çuq. 2—3 m dan 20—30 m gaça bulgan qadimda qazilgan joylar uçraydi. Korunddan çarx qumi sifatida foydalanilgan. Şu tipdagi bir qança konlar (Aşibuloq, Tomdi, Çingildi, Oqtov, Saribuloq, Beştov) mavjud. Korundli ohaktoşlarning toşkumir davriga mansubligi yangi konlar topiş va toşkumir davri yotqiziqlarining yangi stratigrafii: sxemasini işlab çiqiş imkonini berdi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АЖИРИҚТИ — корунд кони; Навоий вилоятидаги Томдибулоқ овулидан 5 км ғарбда, Томди тоғларида. Корунд метаморфизмга учраган оҳактошлар орасида калинлиги 1 м ва уз. 10 м гача бўлган қатламларда линза шаклида ётади. Руда таркибида корунд (10— 60%), Маргарит, хлоритоид, темир оксидлари ва гидроксидлари бор. Камдан-кам ҳолда диаспор, андалузит, шпинель, биотит, хлорит, мусковит, пирофиллит учрайди. Конда чуқ. 2—3 м дан 20—30 м гача булган қадимда қазилган жойлар учрайди. Корунддан чарх қуми сифатида фойдаланилган. Шу типдаги бир қанча конлар (Ашибулоқ, Томди, Чингилди, Оқтов, Сарибулоқ, Бештов) мавжуд. Корундли оҳактошларнинг тошкумир даврига мансублиги янги конлар топиш ва тошкумир даври ётқизиқларининг янги стратиграфии: схемасини ишлаб чиқиш имконини берди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.