Akkomodatsiya
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 262-b. — ziyouz.com
Akkomodatsiya (lot. accomodatio moslaşuv) — közning turli masofadagi narsalarni oçiq-ravşan körişga moslaşuvi. Yaqin va uzoq, masofadagi narsalar aksi töppa-töğri köz tör pardasiga tuşişi uçun köz gavhari qavariq yoki yalpoq bölişi kerak. Yaqindagi narsalarga qaragan paytda köz gavhari şarga öxşaş qavariqşaklga, uzoqdagi narsalarga qaraganda esa çözilib, tekis yuzali şaklga kiradi. Bu jara-yonda közdagi kipriksimon tana, köz gavhari va ularni bir-biriga boğlab turgan juda köp noziq nayçalar, rangdor parda hamda köz qoraçiği faol qatnaşadi. Ana şu xususiyatlar tufayli soğlom köz hamma vaqt ravşan köradi. Yoş ulğaygan sari köz gavharining elastikligi özgaradi va odam taxm. 60—65 yoşida közining moslaşiş qobiliyatini yöqota boşlaydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АККОМОДАЦИЯ (лот. accomodatio мослашув) — кўзнинг турли масофадаги нарсаларни очиқ-равшан кўришга мослашуви. Яқин ва узоқ, масофадаги нарсалар акси тўппа-тўғри кўз тўр пардасига тушиши учун кўз гавҳари қавариқ ёки ялпоқ бўлиши керак. Яқиндаги нарсаларга қараган пайтда кўз гавҳари шарга ўхшаш қавариқшаклга, узоқдаги нарсаларга қараганда эса чўзилиб, текис юзали шаклга киради. Бу жара-ёнда кўздаги киприксимон тана, кўз гавҳари ва уларни бир-бирига боғлаб турган жуда кўп нозиқ найчалар, рангдор парда ҳамда кўз қорачиғи фаол қатнашади. Ана шу хусусиятлар туфайли соғлом кўз ҳамма вақт равшан кўради. Ёш улғайган сари кўз гавҳарининг эластиклиги ўзгаради ва одам тахм. 60—65 ёшида кўзининг мослашиш қобилиятини йўқота бошлайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.