Alam
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 290-b. — ziyouz.com
Alam (arab. — alomat, belgi, nişona) — 1) yalov, tuğ (bayroq); 2) aziz-avliyolar mozorida, qadamjolarida ösgan daraxtlarga osiladigan har xil (köpinça oq) lattalar. Öldirilgan kişilar qabrida tayoqqa osilgan latta ham A. deyiladi. A. joy nomlari tarkibida köp uçraydi (Alamlisoy, Xöjaalambardor va b); 3) Eronda har yili ötkaziladigan bayram. Dindorlar e'tiqodiga köra, avliyo Imom Rizo beş öğli b-n haj qiliş uçun Makkaga ketayotganda yölda qaroqçilar ularni öldiradilar. Har yili xalq şu kunni xotirlaş maqsadida A.— rasm tuşirilgan bayroq kötarib köçaga çiqadi. Mis yoki birinj (bronza) dan quyilgan beş panjali (beş avliyoni ifodalovçi) A. şu marosim asosida paydo bölgan; 4) naqqoşlar madoxilsimon naqş ijod qilib, uni A. deb nomlaganlar. Buxoroda birinçi bölib naqqoş Mirhamid mis laganlarga A.ni zarb qilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АЛАМ (араб. — аломат, белги, нишона) — 1) ялов, туғ (байроқ); 2) азиз-авлиёлар мозорида, қадамжоларида ўсган дарахтларга осиладиган ҳар хил (кўпинча оқ) латталар. Ўлдирилган кишилар қабрида таёққа осилган латта ҳам А. дейилади. А. жой номлари таркибида кўп учрайди (Аламлисой, Хўжааламбардор ва б); 3) Эронда ҳар йили ўтказиладиган байрам. Диндорлар эътиқодига кўра, авлиё Имом Ризо беш ўғли б-н ҳаж қилиш учун Маккага кетаётганда йўлда қароқчилар уларни ўлдирадилар. Ҳар йили халқ шу кунни хотирлаш мақсадида А.— расм туширилган байроқ кўтариб кўчага чиқади. Мис ёки биринж (бронза) дан қуйилган беш панжали (беш авлиёни ифодаловчи) А. шу маросим асосида пайдо бўлган; 4) наққошлар мадохилсимон нақш ижод қилиб, уни А. деб номлаганлар. Бухорода биринчи бўлиб наққош Мирҳамид мис лаганларга А.ни зарб қилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.