Alanga fotometriyasi
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 291-b. — ziyouz.com
Alanga fotometriyasi - emission spektral analiz turlaridan biri. Asosan eritmalardagi köpgina metallar va nodir yer elementlari atomlari miqdorini ularning alanga spektral çiziqlari yoki yöllariga qarab aniqlaşda qöllaniladi. Yoritgiç gaz, vodorod, atsetilen yoki ditsian alangasi spektrlarning paydo böliş manbai hisoblanadi. Vodorod-kislorod alangasi köproq tarqalgan bölib, unga yuqori t-ra (2900°K), kam nurlaniş va çala yonganda alangada qattiq zarralar bölmasligi xos.
Nurlanişni qabul qiluvçi sifatida fotoelement yoki fotoelektron köpaytirgiçdan, qayd qiluvçi sifatida esa galvanometr yoki özi yozar asbobdan foydalaniladi. Qayd qilişda olingan yozuv nurlaniş intensivligi tölqin uzunligiga boğliqligini bildiradi. Tekşirilayotgan element spektral çiziqlarining intensivligi şu element konsentratsiyasining meyori hisoblanadi. A.f. işqoriy elementlar böyiça 0,01 mkg/ml, işqoriy yer elementlari böyiça 0,1 mkg/ml sezgirlikka ega bölgan tezkor usul hisoblanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АЛАНГА ФОТОМЕТРИЯСИ - эмиссион спектрал анализ турларидан бири. Асосан эритмалардаги кўпгина металлар ва нодир ер элементлари атомлари миқдорини уларнинг аланга спектрал чизиқлари ёки йўлларига қараб аниқлашда қўлланилади. Ёритгич газ, водород, ацетилен ёки дициан алангаси спектрларнинг пайдо бўлиш манбаи ҳисобланади. Водород-кислород алангаси кўпроқ тарқалган бўлиб, унга юқори т-ра (2900°К), кам нурланиш ва чала ёнганда алангада қаттиқ зарралар бўлмаслиги хос.
Нурланишни қабул қилувчи сифатида фотоэлемент ёки фотоэлектрон кўпайтиргичдан, қайд қилувчи сифатида эса гальванометр ёки ўзи ёзар асбобдан фойдаланилади. Қайд қилишда олинган ёзув нурланиш интенсивлиги тўлқин узунлигига боғлиқлигини билдиради. Текширилаётган элемент спектрал чизиқларининг интенсивлиги шу элемент концентрациясининг меъёри ҳисобланади. А.ф. ишқорий элементлар бўйича 0,01 мкг/мл, ишқорий ер элементлари бўйича 0,1 мкг/мл сезгирликка эга бўлган тезкор усул ҳисобланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.