Amerika
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 397-b. — ziyouz.com
Amerika — ikki materik, ya'ni Şim. Amerika va Jan. Amerikadan iborat kit'a; ular orasidagi çegara odatda Daryen böyni, ba'zan esa Panama böyni orqali ötkaziladi. Dunyodagi eng katta Grenlandiya o. va yon-atrofidagi bir qança boşqa orollar ham A. tarkibiga kiradi. Ğarbiy yarim şarda, Atlantika va Tinç okeanlari orasida. Şim. Amerikada köpinça Marka-ziy Amerika va Vest-Indiya o.lari alohida ajratiladi. Umumiy mayd. 42,5 mln. km2. Aholisi 724 mln. kişi (1990). Grenlandiya va Şim. Amerikaning şim.-şarqiy sohili 10— 11-a.larda normannlar tomonidan kaşf etilgan deb hisoblanadi. Antil orollari, Jan. Amerika sohilining şim. qismi xamda Şim. Amerikadagi Karib dengizi sohilining jan. qismini 1492—1503 y.larda X. Kolumb kaşf etgan. A. rasmiy kaşf etilişidan 5 asr ilgari Beruniy Ğarbiy yarim şarda ham quruqlik bölişi mumkin degan fikrni aytgan. A. Amerigo Vespuççi nomiga qöyilgan (q. Janubiy Amerika va Şimoliy Amerika).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АМЕРИКА — икки материк, яъни Шим. Америка ва Жан. Америкадан иборат китъа; улар орасидаги чегара одатда Дарьен бўйни, баъзан эса Панама бўйни орқали ўтказилади. Дунёдаги энг катта Гренландия о. ва ён-атрофидаги бир қанча бошқа ороллар ҳам А. таркибига киради. Ғарбий ярим шарда, Атлантика ва Тинч океанлари орасида. Шим. Америкада кўпинча Марка-зий Америка ва Вест-Индия о.лари алоҳида ажратилади. Умумий майд. 42,5 млн. км2. Аҳолиси 724 млн. киши (1990). Гренландия ва Шим. Американинг шим.-шарқий соҳили 10— 11-а.ларда норманнлар томонидан кашф этилган деб ҳисобланади. Антил ороллари, Жан. Америка соҳилининг шим. қисми хамда Шим. Америкадаги Кариб денгизи соҳилининг жан. қисмини 1492—1503 й.ларда X. Колумб кашф этган. А. расмий кашф этилишидан 5 аср илгари Беруний Ғарбий ярим шарда ҳам қуруқлик бўлиши мумкин деган фикрни айтган. А. Америго Веспуччи номига қўйилган (қ. Жанубий Америка ва Шимолий Америка).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.