Aminoqandlar
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 418-b. — ziyouz.com
Aminoqandlar A M I N O Q A N D L A R , aminodezoksiqandlar — molekulasidagi bir yoki bir neça gidroksil guruhlar (aldozalardagi yarimatsetil yoki ketozalardagi yarimketaldan taşqari) örniga almaşingan yoki almaşinmagan aminoguruhlar kiritilgan monosaxaridlar. A. qaytaruvçilar bölib, qandlarga xos reaksiyalarga kirişadi, lekin asoslar xossalarini namoyon qiladi. Ular tabiatda keng tarqalgan, hayvonlar, ösimliklar va mikroorganizmlarning murakkab oqsillari, lipidlar, polisaxaridlar, glyukozalar va b. tarkibida uçraydi, köpgina gormonlar, antibiotiklar va b. biologik muhim moddalar tarkibiga kiradi. A.dan glyukozamin va galaktozaminlar keng tarqalgan. Köp A. sintetik usulda olingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
А М И Н О Қ А Н Д Л А Р , аминодезоксиқандлар — молекуласидаги бир ёки бир неча гидроксил гуруҳлар (альдозалардаги яримацетил ёки кетозалардаги яримкеталдан ташқари) ўрнига алмашинган ёки алмашинмаган аминогуруҳлар киритилган моносахаридлар. А. қайтарувчилар бўлиб, қандларга хос реакцияларга киришади, лекин асослар хоссаларини намоён қилади. Улар табиатда кенг тарқалган, ҳайвонлар, ўсимликлар ва микроорганизмларнинг мураккаб оқсиллари, липидлар, полисахаридлар, глюкозалар ва б. таркибида учрайди, кўпгина гормонлар, антибиотиклар ва б. биологик муҳим моддалар таркибига киради. А.дан глюкозамин ва галактозаминлар кенг тарқалган. Кўп А. синтетик усулда олинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.