Ankilostomidlar
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 529-b. — ziyouz.com
Ankilostomidlar (Ankylostomatidae) — strongilidlar turkumiga mansub tögarak çuvalçanglar oilasi. Uz. 21 mm gaça. Orqa tomoniga siljigan keng oğiz böşliğida joylaşgan kutikula tişlari yordamida xöjayinining içagi devoriga yopişib oladi. Sut emizuvçi hayvonlar va odamda parazitlik qiladi. 70 ga yaqin turi ma'lum, köproq tropik va subtropik mintaqalarda uç-raydi. Odamlarda ön ikki barmoq içak ankilostomasi (Ankylostoma duodenale) va amerika nekatori (Necator americanus), yirtqiç sut emizuvçilarda it ankilostomasi (A. caninum) parazitlik qiladi. A. tuxumlari axlat b-n nam joyga yoki suvga tuşganida rivojlanadi. Tuxumdan çiqqan liçinkasi odam va hayvon tanasiga teri orqali ötadi yoki suv va oziq orqali içakka tuşadi. A. tropik va subtropik iqlimli jan. hududlarda tarqalgan. Odamlarda ötkir kamqonlik paydo qiladi, ba'zan ölimga olib keladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АНКИЛОСТОМИДЛАР (Ankylostomatidae) — стронгилидлар туркумига мансуб тўгарак чувалчанглар оиласи. Уз. 21 мм гача. Орқа томонига силжиган кенг оғиз бўшлиғида жойлашган кутикула тишлари ёрдамида хўжайинининг ичаги деворига ёпишиб олади. Сут эмизувчи ҳайвонлар ва одамда паразитлик қилади. 70 га яқин тури маълум, кўпроқ тропик ва субтропик минтақаларда уч-райди. Одамларда ўн икки бармоқ ичак анкилостомаси (Ankylostoma duodenale) ва америка некатори (Necator americanus), йиртқич сут эмизувчиларда ит анкилостомаси (A. caninum) паразитлик қилади. А. тухумлари ахлат б-н нам жойга ёки сувга тушганида ривожланади. Тухумдан чиққан личинкаси одам ва ҳайвон танасига тери орқали ўтади ёки сув ва озиқ орқали ичакка тушади. А. тропик ва субтропик иқлимли жан. ҳудудларда тарқалган. Одамларда ўткир камқонлик пайдо қилади, баъзан ўлимга олиб келади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.