Antimonidlar
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 552–553-b. — ziyouz.com
Antimonidlar — surma elementining metallar b-n hosil qilgan birikmalari. Eriş t-ralari nisbatan yuqori bölgan qattiq moddalar. Vodorod antimonid (stibin) nihoyatda zaharli gaz. Metall A. uz xossalari b-n nitridlarga öxşaydi. Davriy sistemaning birinçi, ikkinçi va qisman uçinçi guruhlaridagi asosiy guruh elementlarning A.ida surma uç valentli böladi. Qöşimça guruh metallarining A.ida surmaning valentligi uçdan ortiq yoki kam bölişi mumkin. Alyuminiy, galliy va indiy metallarining A.i yarimötkazgiç xossasiga ega. Ba'zi metallarning A.i yumşoq materiallarning qattiqlik va mörtligini oşiriş maqsadida sanoatda qöllaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АНТИМОНИДЛАР — сурма элементининг металлар б-н ҳосил қилган бирикмалари. Эриш т-ралари нисбатан юқори бўлган қаттиқ моддалар. Водород антимонид (стибин) ниҳоятда заҳарли газ. Металл А. уз хоссалари б-н нитридларга ўхшайди. Даврий системанинг биринчи, иккинчи ва қисман учинчи гуруҳларидаги асосий гуруҳ элементларнинг А.ида сурма уч валентли бўлади. Қўшимча гуруҳ металларининг А.ида сурманинг валентлиги учдан ортиқ ёки кам бўлиши мумкин. Алюминий, галлий ва индий металларининг А.и яримўтказгич хоссасига эга. Баъзи металларнинг А.и юмшоқ материалларнинг қаттиқлик ва мўртлигини ошириш мақсадида саноатда қўлланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.