Antratsen
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 562-b. — ziyouz.com
Antratsen ANTRATSEN, — kondensirlangan uçta benzol yadrosidan iborat aromatik uglevodorod. Mol. m. 178,24. Rangsiz kristall, eritma va suyuqlikda saqlanib qoluvçi binafşa rangda fluoressensiyalanadi (tovlanadi). Suyuqlaniş t-rasi 216°, qaynaş t-rasi 342°. A. toşkömir smolasi tarkibida 0,3 — 0,5% böladi va şu smolani haydaş jarayonida 270 — 360° da ajralib çiqadigan antratsen moyidan olinadi. A. birinçi marta 1832 y.da toşkömir smolasi tarkibida topilgan. A. oksidlansa antraxinon böyoqlar oliş uçun işlatiladigan muhim oraliq mahsulot — antraxinon hosil böladi. Aromatik uglevodorodlarga xos reaksiyalarga kirişadi: galogenlaş, nitrolaniş, sulfidlaniş va b.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АНТРАЦЕН, — конденсирланган учта бензол ядросидан иборат ароматик углеводород. Мол. м. 178,24. Рангсиз кристалл, эритма ва суюқликда сақланиб қолувчи бинафша рангда флуоресценцияланади (товланади). Суюқланиш т-раси 216°, қайнаш т-раси 342°. А. тошкўмир смоласи таркибида 0,3 — 0,5% бўлади ва шу смолани ҳайдаш жараёнида 270 — 360° да ажралиб чиқадиган антрацен мойидан олинади. А. биринчи марта 1832 й.да тошкўмир смоласи таркибида топилган. А. оксидланса антрахинон бўёқлар олиш учун ишлатиладиган муҳим оралиқ маҳсулот — антрахинон ҳосил бўлади. Ароматик углеводородларга хос реакцияларга киришади: галогенлаш, нитроланиш, сульфидланиш ва б.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.