Anxoy
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 570-b. — ziyouz.com
Anxoy ANXOY, Anxuey — Xitoy şarqidagi provinsiya, Yanszi daryosi böyida. Mayd. 140 ming km2. Aholisi ziç, 56 mln. kişi (1990). A.ning Yanszi daryosidan şim.dagi, ya'ni Buyuk Xitoy te-kisligidagi qismi pasttekislik, jan. qismi toğlik. Iqlimi subtropik kontinental, musson ta'siri kuçli. Yanv.ning örtaça t-rasi 0° dan 4° gaça, iyulning örtaça t-rasi 28°. Köp yerlarda yiliga 1000 — 1500 mm, Xuayxe daryosidan şim. da 600 — 700 mm yoğin yoğadi. Daryolari köp, yiriklari Yanszi, Xuayxe. Tuproği unumdor. Dehqonçilikda ğalla ekinlari, ayniqsa şolikorlik katta örin tutadi. Xuayxe daryosidan şim.da buğdoy, makkajöxori, tariq, indov, rami, tamaki, loviya, paxta, toğ yon bağirlarida çoy ekiladi. Çoy, tamaki va şoli yetiştiriş jihatidan A. Xitoy provinsiyalari orasida 3-örinda turadi. Çöçqaçilik, örmon xöjaligi, konçilik sanoati va metallurgiya rivojlangan. A. da toşkömir (Xuaynan), temir rudasi (Dantu), mis (Tunguanşan), aççiqtoş, oltingugurt, fosforit qazib çiqariladi. Bir neça elektr st-ya va issiqlik elektr markazlari bor. Dantu ş. yaqinida metallurgiya z-di, Uxu ş.da kemasozlik korxonalari, Xefey, Banbu ş.larida q.x. maşinasozligi va metallsozlik, bir qança joylarda tegirmon, objuvoz, yoğ, çoy, ip gazlama, qoğoz korxonalari bor. Barça yuklarning 2/3 qismidan köproği daryo va köllarda taşiladi. Asosiy portlari: Uxu, Yuysikou (Yanszi böyida), Banbu (Xuayxe böyida). Ma'muriy markazi — Xefey.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АНЬХОЙ, Аньхуэй — Хитой шарқидаги провинция, Янцзи дарёси бўйида. Майд. 140 минг км2. Аҳолиси зич, 56 млн. киши (1990). А.нинг Янцзи дарёсидан шим.даги, яъни Буюк Хитой те-кислигидаги қисми пасттекислик, жан. қисми тоғлик. Иқлими субтропик континентал, муссон таъсири кучли. Янв.нинг ўртача т-раси 0° дан 4° гача, июлнинг ўртача т-раси 28°. Кўп ерларда йилига 1000 — 1500 мм, Хуайхэ дарёсидан шим. да 600 — 700 мм ёғин ёғади. Дарёлари кўп, йириклари Янцзи, Хуайхэ. Тупроғи унумдор. Деҳқончиликда ғалла экинлари, айниқса шоликорлик катта ўрин тутади. Хуайхэ дарёсидан шим.да буғдой, маккажўхори, тариқ, индов, рами, тамаки, ловия, пахта, тоғ ён бағирларида чой экилади. Чой, тамаки ва шоли етиштириш жиҳатидан А. Хитой провинциялари орасида 3-ўринда туради. Чўчқачилик, ўрмон хўжалиги, кончилик саноати ва металлургия ривожланган. А. да тошкўмир (Хуайнань), темир рудаси (Данту), мис (Тунгуаньшан), аччиқтош, олтингугурт, фосфорит қазиб чиқарилади. Бир неча электр ст-я ва иссиқлик электр марказлари бор. Данту ш. яқинида металлургия з-ди, Уху ш.да кемасозлик корхоналари, Хэфэй, Банбу ш.ларида қ.х. машинасозлиги ва металлсозлик, бир қанча жойларда тегирмон, обжувоз, ёғ, чой, ип газлама, қоғоз корхоналари бор. Барча юкларнинг 2/3 қисмидан кўпроғи дарё ва кўлларда ташилади. Асосий портлари: Уху, Юйцикоу (Янцзи бўйида), Банбу (Хуайхэ бўйида). Маъмурий маркази — Хэфэй.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.