Apostollar
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 580-b. — ziyouz.com
Apostollar (yun. apostolos — elçi; islomda havoriy — şogird, izdoş ma'nosida) — ilk xristianlikning şakllaniş davrida darbadar diniy tarğibotçilar. A. hali ruhoniylar paydo bölmagan davrlarda jamoadan jamoaga köçib tarğibot yuritib, xristian dinining yoyilişida asosiy rol öynaganlar. Keyinçalik yepiskoplyar paydo bölgaç, A. yöqolgan. A. nomi faqat Iso Masihning şogirdlari hisoblangan 12 kişidagina (Ioann, Matfey, Pyotr, Pavel, Mark, Iakov, Iuda va b.) saqlanib qolgan. Ularning dinni tarğib qiliş maqsadida boşqa xalqlar nomiga yozgan xatlari (poslaniya), şuningdek ularning faoliyati bayon etilgan «Apostollarning qilmişlari» kabi asarlar Bibliya rasmiy kanonining «Yangi ahd» qismiga kiritilgan. A. dan Pyotr katolik xristianlari tasavvurida çerkov va papalar diniy hokimiyatining asosçisi hisoblanib, Rim papalari özlarini Pyotr taxtining merosxörlari deb da'vo qiladilar. Xristianlik tarixi sohasida olib borilgan i.t. natijasida 12 apostolning köpi tarixiy şaxslar emasligi aniqlangan. Ular töğrisida aniq tarixiy ma'lumotlar yöq.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АПОСТОЛЛАР (юн. apostolos — элчи; исломда ҳаворий — шогирд, издош маъносида) — илк христианликнинг шаклланиш даврида дарбадар диний тарғиботчилар. А. ҳали руҳонийлар пайдо бўлмаган даврларда жамоадан жамоага кўчиб тарғибот юритиб, христиан динининг ёйилишида асосий роль ўйнаганлар. Кейинчалик епископляр пайдо бўлгач, А. йўқолган. А. номи фақат Исо Масиҳнинг шогирдлари ҳисобланган 12 кишидагина (Иоанн, Матфей, Пётр, Павел, Марк, Иаков, Иуда ва б.) сақланиб қолган. Уларнинг динни тарғиб қилиш мақсадида бошқа халқлар номига ёзган хатлари (послания), шунингдек уларнинг фаолияти баён этилган «Апостолларнинг қилмишлари» каби асарлар Библия расмий канонининг «Янги аҳд» қисмига киритилган. А. дан Пётр католик христианлари тасаввурида черков ва папалар диний ҳокимиятининг асосчиси ҳисобланиб, Рим папалари ўзларини Пётр тахтининг меросхўрлари деб даъво қиладилар. Христианлик тарихи соҳасида олиб борилган и.т. натижасида 12 апостолнинг кўпи тарихий шахслар эмаслиги аниқланган. Улар тўғрисида аниқ тарихий маълумотлар йўқ.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.