Arafot
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 601-b. — ziyouz.com
Arafot — Makkadan 20 km narida joylaşgan, uz. 11 — 12 km va kengligi 6,5 km bölgan vodiy. Şim. tomondan toğ tepaligi b-n öralgan, bu tepalik ham A. deyiladi. Qurbon oyi (Zilhijja oyi) ning 9-kuni, ya'ni arafa kuni hojilar şu tepalikka çiqib, to Quyoş botgunga qadar ibodat b-n maşğul böladilar. Islom manbalaridagi rivoyatga köra, Ibrohim (as)ga Jabroil şu tepalikni körsatib: «Şu joy — Arafotdir, bilib oling, haj arkonlari şu yerda kamoliga yetadi, şu yerda gunohlaringizni e'tirof etasiz», deganlar. Boşqa bir rivoyatda Odam Ato b-n Momo Havvo jannatdan çiqarib yuborilganlaridan keyin bir-birlari b-n şu yerda uçraşganlar, deyiladi. A. tepaligida bir baland joy borki, u yerni «jabali rahma», ya'ni «rahmat toği» deyiladi. Muhammad (sav) vafotlaridan 81 kun oldin, hijratning 10-yili Madinadan hajga kelib, arafa kuni şu tepalikka çiqqanlar va oq tuyalarini çöktirib, uning ustida turib «Vidolaşuv va'z»larini aytganlar. Şu sababli bu joy uzoqdan körinib turişligi uçun ustun şaklida kötarilib, oqqa böyab qöyilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АРАФОТ — Маккадан 20 км нарида жойлашган, уз. 11 — 12 км ва кенглиги 6,5 км бўлган водий. Шим. томондан тоғ тепалиги б-н ўралган, бу тепалик ҳам А. дейилади. Қурбон ойи (Зилҳижжа ойи) нинг 9-куни, яъни арафа куни ҳожилар шу тепаликка чиқиб, то Қуёш ботгунга қадар ибодат б-н машғул бўладилар. Ислом манбаларидаги ривоятга кўра, Иброҳим (ас)га Жаброил шу тепаликни кўрсатиб: «Шу жой — Арафотдир, билиб олинг, ҳаж арконлари шу ерда камолига етади, шу ерда гуноҳларингизни эътироф этасиз», деганлар. Бошқа бир ривоятда Одам Ато б-н Момо Ҳавво жаннатдан чиқариб юборилганларидан кейин бир-бирлари б-н шу ерда учрашганлар, дейилади. А. тепалигида бир баланд жой борки, у ерни «жабали раҳма», яъни «раҳмат тоғи» дейилади. Муҳаммад (сав) вафотларидан 81 кун олдин, ҳижратнинг 10-йили Мадинадан ҳажга келиб, арафа куни шу тепаликка чиққанлар ва оқ туяларини чўктириб, унинг устида туриб «Видолашув ваъз»ларини айтганлар. Шу сабабли бу жой узоқдан кўриниб туришлиги учун устун шаклида кўтарилиб, оққа бўяб қўйилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.