Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Ars Nova

    Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 644-b. — ziyouz.com

    Ars Nova (lot. ars nova — yangi san'at) — 14- a. italyan va fransuz musiqasidagi ijodiy ilğor yönaliş. Faqat çerkov musiqasi janrlaridan foydalanişdan voz keçib, dunyoviy vokal-çolgu musiqa janrlarini professionallik darajasiga kötargan, folklor b-n yaqinlaşib, turli musiqa asboblarini keng qöllagan. Dastlab 1309 y.da italyan tadqiqotçisi paduyalik Marketto, 14-a.ning 20-y.larida fransuz gumanisti Filipp de Vitri tomonidan nazariy asoslandi. Yetakçi kompozitorlari — florensiyalik Jovanni, Françesko Landino, buyuk namoyandasi Gilom de Maşo (taxm. 1300— 1377). Motet, ballada va madrigalning ilk şakllari hamda kaçça (yoki kaççia) A.n. uçun xarakterli janrlardir. Jahon musiqa san'atining keyingi rivojiga ta'siri katta.

    Ad:. Gruber R., Vseobhaya istoriya muzöki, 2 izd., ç. 1, M., 1960.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    АРС НОВА (лот. ars nova — янги санъат) — 14- а. итальян ва француз мусиқасидаги ижодий илғор йўналиш. Фақат черков мусиқаси жанрларидан фойдаланишдан воз кечиб, дунёвий вокал-чолгу мусиқа жанрларини профессионаллик даражасига кўтарган, фольклор б-н яқинлашиб, турли мусиқа асбобларини кенг қўллаган. Дастлаб 1309 й.да итальян тадқиқотчиси падуялик Маркетто, 14-а.нинг 20-й.ларида француз гуманисти Филипп де Витри томонидан назарий асосланди. Етакчи композиторлари — флоренциялик Жованни, Франческо Ландино, буюк намояндаси Гильом де Машо (тахм. 1300— 1377). Мотет, баллада ва мадригалнинг илк шакллари ҳамда качча (ёки каччиа) А.н. учун характерли жанрлардир. Жаҳон мусиқа санъатининг кейинги ривожига таъсири катта.

    Ад:. Грубер Р., Всеобҳая история музўки, 2 изд., ч. 1, М., 1960.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.