Arxeologiya instituti
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 664–665-b. — ziyouz.com
Arxeologiya instituti ARXEOLOGIYA INSTITUTI, Özbekiston FA Arxeologiya instituti — Özbekiston hududidagi moddiy madaniyat yodgorliklarini örganuvçi ilmiy muassasa. Özbekiston FAning Tarix va arxeologiya in-ti negizida (1970 y.) Samarqandda taşkil etilgan. A.i. Özbekistonda olib boriladigan arxeologik tadqikotlarga ilmiy-metodik rahbarlik kiluvçi markaz bölib, respublika hududidagi barça moddiy madaniyat yedgorliklarida qaziş işlari olib boriş uçun rux-satnoma beradi. Uz tadqiqotlarini UzMU, SamDU, Özbekiston BA San'atşunoslik in-ti, Özbekiston FAning Tarix in-ti va b. ilmiy muassa-salar b-n muvofiqlaştirib olib boradi. A.i. xalqaro ilmiy dasturga binoan respublikaning kator viloyatlarida Fransiya, Germaniya, Polşa, Italiya, Rossiya kabi mamlakatlar ilmiy markazlari b-n hamkorlikda arxeologik kazişmalar olib boradi (1984 y.dan). In-tda toş davri arxeologiyasi, Turon arxeologiyasi, Movarounnahr arxeologiyasi, ilmiy i.ç. bölimlari; tarixiy yodgorliklarning kimyoviy va texnologik tadqiqoti hamda konservatsiya qiliş lab., kutubxona (55 mingdan ortiq asar) bor; Toşkent, Xiva va Termiz arxeologiya bölimlari tuzilgan. 7 fan d-ri (3 akad.), 35 fan nomzodi, jami 90 ilmiy xodim işlaydi. In-t «Özbekiston moddiy madaniyati tarixi» nomli yillik töplam naşr etadi (1959 y.dan). U öz faoliyatida arxeologik tadqiqotlarga bağişlangan 120 ta ilmiy monografiya (5 tasi ajnabiy tillarda) va turli jurnal va töplamlarda mingdan ortiq maqolalar çop etdi. A.i.da arxeologiyaning dolzarb masalalari buyiça bir neça xalqaro ilmiy anjumanlar ötkazildi (1973, 1986, 1988, 1991, 1994, 1997). In-t xodimlaridan A. Asqarov, Yu. F. Buryakov, R. Sulaymonov, M. Isomiddinov, M. Filanoviç, T. Xöjayov va G. Şiş-kinalar Özbekiston hududida ilk şahar madaniyatining şakllanişi hamda uning taraqqiyot bosqiçlari tarixiga bağişlangan 14 monografiya uçun Beruniy nomidagi Davlat mukofoti b-n taqdirlandilar (1985). In-t qoşida aspirantura va doktorantura, arxeologiya mutaxassisligi böyiça maxsus d-rlik ilmiy kengaşi mavjud.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АРХЕОЛОГИЯ ИНСТИТУТИ, Ўзбекистон ФА Археология институти — Ўзбекистон ҳудудидаги моддий маданият ёдгорликларини ўрганувчи илмий муассаса. Ўзбекистон ФАнинг Тарих ва археология ин-ти негизида (1970 й.) Самарқандда ташкил этилган. А.и. Ўзбекистонда олиб бориладиган археологик тадқикотларга илмий-методик раҳбарлик килувчи марказ бўлиб, республика ҳудудидаги барча моддий маданият едгорликларида қазиш ишлари олиб бориш учун рух-сатнома беради. Уз тадқиқотларини УзМУ, СамДУ, Ўзбекистон БА Санъатшунослик ин-ти, Ўзбекистон ФАнинг Тарих ин-ти ва б. илмий муасса-салар б-н мувофиқлаштириб олиб боради. А.и. халқаро илмий дастурга биноан республиканинг катор вилоятларида Франция, Германия, Польша, Италия, Россия каби мамлакатлар илмий марказлари б-н ҳамкорликда археологик казишмалар олиб боради (1984 й.дан). Ин-тда тош даври археологияси, Турон археологияси, Мовароуннаҳр археологияси, илмий и.ч. бўлимлари; тарихий ёдгорликларнинг кимёвий ва технологик тадқиқоти ҳамда консервация қилиш лаб., кутубхона (55 мингдан ортиқ асар) бор; Тошкент, Хива ва Термиз археология бўлимлари тузилган. 7 фан д-ри (3 акад.), 35 фан номзоди, жами 90 илмий ходим ишлайди. Ин-т «Ўзбекистон моддий маданияти тарихи» номли йиллик тўплам нашр этади (1959 й.дан). У ўз фаолиятида археологик тадқиқотларга бағишланган 120 та илмий монография (5 таси ажнабий тилларда) ва турли журнал ва тўпламларда мингдан ортиқ мақолалар чоп этди. А.и.да археологиянинг долзарб масалалари буйича бир неча халқаро илмий анжуманлар ўтказилди (1973, 1986, 1988, 1991, 1994, 1997). Ин-т ходимларидан А. Асқаров, Ю. Ф. Буряков, Р. Сулаймонов, М. Исомиддинов, М. Филанович, Т. Хўжайов ва Г. Шиш-киналар Ўзбекистон ҳудудида илк шаҳар маданиятининг шаклланиши ҳамда унинг тараққиёт босқичлари тарихига бағишланган 14 монография учун Беруний номидаги Давлат мукофоти б-н тақдирландилар (1985). Ин-т қошида аспирантура ва докторантура, археология мутахассислиги бўйича махсус д-рлик илмий кенгаши мавжуд.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.