Asad
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 675-b. — ziyouz.com
Asad (fors— şer, özb.— arslon) — 1) 12 burj (zodiak)ning 5-yulduz turkumi, belgisi IR.. 4 ta eng ravşan yulduzi hosil qilgan trapetsiya orqali uni osongina topiş mumkin. Ulardan biri Regul 1,3-kattalikdagi zangori yulduz. Umumiy mayd. 947 kv. daraja. Qiş va bahorda örta kengliklarda osmonning jan. qismida körinib turadi; 2) Navrözning birinçi kunidan boşlab hisoblanadigan şamsiy taqvim (kalendar)ning 5-oyi nomi; 21 avg.dan 21 sent.gaça davom etadi. A. kirişi b-n ob-havoda muayyan özgarişlar yuz beradi. A. yaxşi kelgan yillari örtaça harorat saratondatja nisbatan atigi 2 — 4 daraja past böladi. Ba'zi yillarda A. çiqişidan 4 — 6 kun oldin albatta kuçli şamol esişi va durustgina yoğingarçiliklar bölişi mumkin. A. oyida çaşmalarda suv kamayadi, daryolar suvi aksinça köpayadi. Quşlar birin-ketin issiq mamlakatlarga uçib ketiş taraddudiga tuşadi. Dehqonçilikda ekinlar asosan şu oyda ösib rivojlanadi. «Asad — ekiningni yasat» degan xalq maqoli bejiz işlatilmagan. Ayniqsa, ğözaga köp işlov berib, uni qondirib suğoriş kerak böladi.
Ad.: Narziqulov A., Dehqon taqvimi, T., 1990.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АСАД (форс— шер, ўзб.— арслон) — 1) 12 бурж (зодиак)нинг 5-юлдуз туркуми, белгиси IR.. 4 та энг равшан юлдузи ҳосил қилган трапеция орқали уни осонгина топиш мумкин. Улардан бири Регул 1,3-катталикдаги зангори юлдуз. Умумий майд. 947 кв. даража. Қиш ва баҳорда ўрта кенгликларда осмоннинг жан. қисмида кўриниб туради; 2) Наврўзнинг биринчи кунидан бошлаб ҳисобланадиган шамсий тақвим (календар)нинг 5-ойи номи; 21 авг.дан 21 сент.гача давом этади. А. кириши б-н об-ҳавода муайян ўзгаришлар юз беради. А. яхши келган йиллари ўртача ҳарорат саратондатжа нисбатан атиги 2 — 4 даража паст бўлади. Баъзи йилларда А. чиқишидан 4 — 6 кун олдин албатта кучли шамол эсиши ва дурустгина ёғингарчиликлар бўлиши мумкин. А. ойида чашмаларда сув камаяди, дарёлар суви аксинча кўпаяди. Қушлар бирин-кетин иссиқ мамлакатларга учиб кетиш тараддудига тушади. Деҳқончиликда экинлар асосан шу ойда ўсиб ривожланади. «Асад — экинингни ясат» деган халқ мақоли бежиз ишлатилмаган. Айниқса, ғўзага кўп ишлов бериб, уни қондириб суғориш керак бўлади.
Ад.: Нарзиқулов А., Деҳқон тақвими, Т., 1990.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.