Aştarxon xonligi
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 832–833-b. — ziyouz.com
Aştarxon xonligi (Astraxon xonligi) — Oltin Ördaning inqirozi natijasida vujudga kelgan davlat. Poytaxti — Aştarxon ş. (hoz. Astraxon). 14-a.da Oltin Örda amiri Hoji Çerkas Aştarxon ş.ni bosib olib, uni alohida mulkka aylantirgan, taxm. 1459—60 y.larda esa bu mulk uzil-kesil mustaqil bölib olgan. A.x. ning birinçi hukmdori — Katta Örda xoni Ahmadning birodari Mahmud bölgan. Xonlikning taxm. hududi: şarqda Nöğay Ördagaça, jan.da Terek, ğarbda Kuban va Don daryolarigaça, şim.da Saroy ş.gaça. Aholisi turkiyzabon qabilalardan iborat bölib, asosan köçmançi çorvaçilik, qisman baliq ovlaş, ovçilik va dehqonçilik b-n şuğullangan. Aştarxon yaqinidan tuz qazib olingan. 1556 y. A.x. rus qöşinlari tomonidan bosib olingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АШТАРХОН ХОНЛИГИ (Астрахон хонлиги) — Олтин Ўрданинг инқирози натижасида вужудга келган давлат. Пойтахти — Аштархон ш. (ҳоз. Астрахон). 14-а.да Олтин Ўрда амири Ҳожи Черкас Аштархон ш.ни босиб олиб, уни алоҳида мулкка айлантирган, тахм. 1459—60 й.ларда эса бу мулк узил-кесил мустақил бўлиб олган. А.х. нинг биринчи ҳукмдори — Катта Ўрда хони Аҳмаднинг биродари Маҳмуд бўлган. Хонликнинг тахм. ҳудуди: шарқда Нўғай Ўрдагача, жан.да Терек, ғарбда Кубань ва Дон дарёларигача, шим.да Сарой ш.гача. Аҳолиси туркийзабон қабилалардан иборат бўлиб, асосан кўчманчи чорвачилик, қисман балиқ овлаш, овчилик ва деҳқончилик б-н шуғулланган. Аштархон яқинидан туз қазиб олинган. 1556 й. А.х. рус қўшинлари томонидан босиб олинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.