Askaniya qöy zoti
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 696-b. — ziyouz.com
Askaniya qöy zoti - mayin tolali, juni va göşti uçun boqiladigan zot. Bu zotni 1925 — 34 y.larda Ukraina çorvaçilik i. t. instituti (Xerson viloyatidagi «Askaniya-Nova» xöjaligi)da akad. M. F. Ivanov Ukraina mahalliy merinos qöylarini tanlab boriş va Amerikaning rambulye qöçqorlari b-n çatiştiriş orqali yetiştirgan. A. q. z. mayin junli qöylar içida özining yirikligi b-n ajralib turadi, quruq iqlimga yaxşi moslaşadi, jun va göşt mahsuldorligi yuqori. Qöçqorlarining tirik vazni 120 — 140 kg, sovliqlariniki 60 — 70 kg. Mayin, ingiçka jun qoplamiga ega.
Qöçqorlaridan 12 — 15 kg gaça, sovliqlaridan 6 — 6,5 kg jun olinadi (1 sm2 terida 4900 dona jun tolasi bor ), jun kokili uz. 7,5 — 8 sm, toza jun çiqimi 40-50%. 100 qöydan 150 gaça qözi oliş mumkin, oddiy şaroitda 125 — 130 qözi olinadi. A. q. z. iştirokida Kavkaz, ozarbayjon, Krasnoyarsk merinoslari yaratilgan. Özbekistonda 50-y. larda mahalliy jaydari qöylarning juni sifatini yaxşilaş maqsadlarida A. q. z. qöçqorlaridan foydalanilgan va yaxşi natijalar olingan. Özbekistonning Jizzax va Toşkent viloyatlari xöjaliklarida tarqalgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АСКАНИЯ ҚЎЙ ЗОТИ - майин толали, жуни ва гўшти учун боқиладиган зот. Бу зотни 1925 — 34 й.ларда Украина чорвачилик и. т. институти (Херсон вилоятидаги «Аскания-Нова» хўжалиги)да акад. М. Ф. Иванов Украина маҳаллий меринос қўйларини танлаб бориш ва Американинг рамбулье қўчқорлари б-н чатиштириш орқали етиштирган. А. қ. з. майин жунли қўйлар ичида ўзининг йириклиги б-н ажралиб туради, қуруқ иқлимга яхши мослашади, жун ва гўшт маҳсулдорлиги юқори. Қўчқорларининг тирик вазни 120 — 140 кг, совлиқлариники 60 — 70 кг. Майин, ингичка жун қопламига эга.
Қўчқорларидан 12 — 15 кг гача, совлиқларидан 6 — 6,5 кг жун олинади (1 см2 терида 4900 дона жун толаси бор ), жун кокили уз. 7,5 — 8 см, тоза жун чиқими 40-50%. 100 қўйдан 150 гача қўзи олиш мумкин, оддий шароитда 125 — 130 қўзи олинади. А. қ. з. иштирокида Кавказ, озарбайжон, Красноярск меринослари яратилган. Ўзбекистонда 50-й. ларда маҳаллий жайдари қўйларнинг жуни сифатини яхшилаш мақсадларида А. қ. з. қўчқорларидан фойдаланилган ва яхши натижалар олинган. Ўзбекистоннинг Жиззах ва Тошкент вилоятлари хўжаликларида тарқалган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.