Aso-Muso
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 701-b. — ziyouz.com
Aso-Muso ASO-MUSO, hassa-muso (Abelia corymbosa) — şilvidoşlar oilasining abeliya turkumiga mansub serşox va serbarg buta. Tanasining pösti kulrang, titilgan, ba'zan tanadan qisman ajralgan. Poyasi olti qirrali. Barglari qisqa bandli, ellipssimon (1,5 — 6 sm), çeti tekis, ba'zilari kungurador. Gullari bir neçtadan (köpinça uçtadan) bölib, töpgulga yiğilgan; kosaça qaytaqisi (5 — 8 mm kenglikda) tört (ba'zan uç) bölakli; toj-bargi oqiş, 10—15 mm uzunlikda, çangçilari törttadan bölib toj nayçasining içida joylaşgan; uruğçisi bitta, uruğçi ustunçasi nayçadan bir oz çiqib turadi. Mevasi bir oz çöziq va yapaloq (5 — 8 mm uzunlikda), tukli, faqat Örta Osiyo (Tyanşan toğlari) uçun xos endemik ösimlik. A. Kirğiztov, Talas, Şarqiy Çatqol, Susamir va Farğona toğlari (Moylisoy, Arslonbob)ning yonğoqzor va arçazorlarida uçraydi. Yoğoçi qattiq bölganidan juda qadrlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АСО-МУСО, ҳасса-мусо (Abelia corymbosa) — шилвидошлар оиласининг абелия туркумига мансуб сершох ва сербарг бута. Танасининг пўсти кулранг, титилган, баъзан танадан қисман ажралган. Пояси олти қиррали. Барглари қисқа бандли, эллипссимон (1,5 — 6 см), чети текис, баъзилари кунгурадор. Гуллари бир нечтадан (кўпинча учтадан) бўлиб, тўпгулга йиғилган; косача қайтақиси (5 — 8 мм кенгликда) тўрт (баъзан уч) бўлакли; тож-барги оқиш, 10—15 мм узунликда, чангчилари тўрттадан бўлиб тож найчасининг ичида жойлашган; уруғчиси битта, уруғчи устунчаси найчадан бир оз чиқиб туради. Меваси бир оз чўзиқ ва япалоқ (5 — 8 мм узунликда), тукли, фақат Ўрта Осиё (Тяньшан тоғлари) учун хос эндемик ўсимлик. А. Кирғизтов, Талас, Шарқий Чатқол, Сусамир ва Фарғона тоғлари (Мойлисой, Арслонбоб)нинг ёнғоқзор ва арчазорларида учрайди. Ёғочи қаттиқ бўлганидан жуда қадрланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.