Astigmatizm

Astigmatizm (yun. a — inkor qöşimçasi va stigme — nuqta) — 1) yoruğlik nuqtaviy manbaining tasviri bitta tekislikda yotmaydigan ikkita özaro tik kesmada kuzatiladigan optik tizim aberratsiyasi. Agar nuqtaviy manbadan tarqaluvçi nurlar dastasi optik tizimdan ötişda deformatsiyalanib, bir nuqtada kesişmay, turli nuqtalarda kesişsa, bunday nurlar dastasiga astigmatik dasta, hodisaning özi A. deyiladi. A., mas, silindrik linzalarda va nurlar dastasi optik öqqa katta burçak ostida tuşuvçi sferik linzalarda kuzatiladi. Keyingi holda buyumning optik öqdan uzoqdagi nuqtalari tasvirini aniq kuzatib bölmaydi. A.dan xoli murakkab optik tizimlar anastigmatlar deb ataladi;

2) tibbiyotda — közning nurlarni bir nuqtada sindira olmasligi. Köz muguz pardasidan nur ötganda, odatda, u gavharda sinib, uning fokus nuqtasi bitta böladi, lekin A.da muguz parda va köz gavharining töğri hamda köndalang yönalişdagi nur sindiriş kuçi turliça, nur yiğiş nuqtasi esa ikkita bölişi mumkin. A.ga muguz parda va köz gavhari qalinligining ikki meridianda ikki xilligi sabab böladi. Bunda bemorga silindr şişali, kontakt linzali közoynak taqiş tavsiya etiladi.