Astrodinamika
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 716-b. — ziyouz.com
Astrodinamika — osmon mexanikasining bölimi. Yerning sun'iy yöldoşi, kosmik kema, sayyoralararo st-ya va kosmik apparatlarning harakat naza-riyasini örganadi. A.ni ba'zan «kosmodinamika», «osmon ballistikasi» deb ham ataşadi. Har qanday sun'iy kosmik kemani bir orbitadan ikkinçisiga ötkaziş, optimal orbitalar topiş, uni ma'lum yulduzlarga nisbatan oriyentirlaş kabi qator muhim masalalar ham A.da işlab çiqiladi. Sayyoralararo uçişda A. ning asosiy vazifasi kosmik apparat trayektoriyasini oldindan aniq hisoblab çiqişdir.
U Oy va sayyoralarga parvoz qiladigan kosmik apparatni qaçon, qanday tezliklarda va qaysi tomonga uçiriş kerakligini, şart-şaroitga qarab eng qulay va optimal trayektoriyani oldindan körsatib beradi.
A. Oy va sayyoralarning sun'iy yöldoşlarini loyihalaş işlari b-n ham şuğullanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АСТРОДИНАМИКА — осмон механикасининг бўлими. Ернинг сунъий йўлдоши, космик кема, сайёралараро ст-я ва космик аппаратларнинг ҳаракат наза-риясини ўрганади. А.ни баъзан «космодинамика», «осмон баллистикаси» деб ҳам аташади. Ҳар қандай сунъий космик кемани бир орбитадан иккинчисига ўтказиш, оптимал орбиталар топиш, уни маълум юлдузларга нисбатан ориентирлаш каби қатор муҳим масалалар ҳам А.да ишлаб чиқилади. Сайёралараро учишда А. нинг асосий вазифаси космик аппарат траекториясини олдиндан аниқ ҳисоблаб чиқишдир.
У Ой ва сайёраларга парвоз қиладиган космик аппаратни қачон, қандай тезликларда ва қайси томонга учириш кераклигини, шарт-шароитга қараб энг қулай ва оптимал траекторияни олдиндан кўрсатиб беради.
А. Ой ва сайёраларнинг сунъий йўлдошларини лойиҳалаш ишлари б-н ҳам шуғулланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.