Astronomiya
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 727-b. — ziyouz.com
Astronomiya AS T R O N O M I Ya - G Ye OD Ye Z I Ya TARMOĞI — bir-biridan taxm. 70— 100 km uzoqlikda joylaşgan astronomiya-geodeziya punktlarining özaro boğlangan tizimi. Ana şunday punktlarning geografik koordinatalari masofa va burçaklarni geodezik ölçaşdan, astronomik kuzatişlardan topiladi. Astronomiya-geodeziya punktining geografik kenglamasi, uzunlamasi va azimutini geodeziya usullarida ölçanadi, söngra Yerni aylanma ellipsoid deb faraz qilib, astronomik kuzatişlardan olingan ma'lumotlarga taqqoslanadi. Ikkala usulda olingan natijalar farqi qabul qilingan ellipsoidning geoiddan farqini ifodalaydi. Uni hisobga olib yangi ellipsoid qabul qilinadi va şu yöl b-n Yerning haqiqiy şakli va ölçamlariga yaqinlaşiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АС Т Р О Н О М И Я - Г Е ОД Е З И Я ТАРМОҒИ — бир-биридан тахм. 70— 100 км узоқликда жойлашган астрономия-геодезия пунктларининг ўзаро боғланган тизими. Ана шундай пунктларнинг географик координаталари масофа ва бурчакларни геодезик ўлчашдан, астрономик кузатишлардан топилади. Астрономия-геодезия пунктининг географик кенгламаси, узунламаси ва азимутини геодезия усулларида ўлчанади, сўнгра Ерни айланма эллипсоид деб фараз қилиб, астрономик кузатишлардан олинган маълумотларга таққосланади. Иккала усулда олинган натижалар фарқи қабул қилинган эллипсоиднинг геоиддан фарқини ифодалайди. Уни ҳисобга олиб янги эллипсоид қабул қилинади ва шу йўл б-н Ернинг ҳақиқий шакли ва ўлчамларига яқинлашилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.