Atmosferadagi optik hodisalar
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 758-b. — ziyouz.com
Atmosferadagi optik hodisalar — atmosferada yoruğlikning qaytişi (aks etişi), sinişi, yutilişi, soçilişi va difraksiyasç natijasida paydo böluvçi hodisalar. Yoruğlikning yomğir tomçilari va mayda muz kristallarida sinişi va difraksiyasi natijasida osmonning Quyoşga qarama-qarşi tomonida hosil böladigan rangdor yoyli kamalaklar, Quyoş va Oy gardişidan bir oz uzoqliqsa oqimtir yoki rangli halqa şaklida körinuvçi galo hodisalari, osmon yoritqiçlari atrofida hosil böladigan tojlar, gloriya hodisalari, şuningdek atmosfera refraksiyasi, saroblar, osmonning moviy rangi, tong va şom şafaği kabi hodisalar A o. x, jumlasiga kiradi. A. o. h. köpçiligi atmosferaning turli qatlamlari holati va tarkibini bildiruvçi alomat bölib, ob-havoning mahalliy belgilari sifatida xizmat qiladi. A. o. h.ni meteorologiya fanining bir bölimi ğisoblangan atmosfera optikasi örganadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АТМОСФЕРАДАГИ ОПТИК ҲОДИСАЛАР — атмосферада ёруғликнинг қайтиши (акс этиши), синиши, ютилиши, сочилиши ва дифракциясч натижасида пайдо бўлувчи ҳодисалар. Ёруғликнинг ёмғир томчилари ва майда муз кристалларида синиши ва дифракцияси натижасида осмоннинг Қуёшга қарама-қарши томонида ҳосил бўладиган рангдор ёйли камалаклар, Қуёш ва Ой гардишидан бир оз узоқлиқца оқимтир ёки рангли ҳалқа шаклида кўринувчи гало ҳодисалари, осмон ёритқичлари атрофида ҳосил бўладиган тожлар, глория ҳодисалари, шунингдек атмосфера рефракцияси, сароблар, осмоннинг мовий ранги, тонг ва шом шафағи каби ҳодисалар А о. х, жумласига киради. А. о. ҳ. кўпчилиги атмосферанинг турли қатламлари ҳолати ва таркибини билдирувчи аломат бўлиб, об-ҳавонинг маҳаллий белгилари сифатида хизмат қилади. А. о. ҳ.ни метеорология фанининг бир бўлими ғисобланган атмосфера оптикаси ўрганади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.