Aviatsiya qurollari
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 96-b. — ziyouz.com
Aviatsiya qurollari - harbiy samolyotlar va b. harbiy uçiş apparatlariga örnatiladigan qurol-aslahalar va ularni qulay işlatiş imkonini beradigan uskunalar. A.q. samolyotlarga örnatiladigan qurollarning barça turlarini, ularni mustahkam örnatadigan vositalarni boşqariş, nişonga oliş, bomba taşlaş uskuna va moslamalarini, hisoblaş uskunalari, aviatsiya aslahalari va bir marta işlatiladigan boşqa aslahalarni, maxsus yuklarni osadigan va yuk taşlaydigan uskunalarni öz içiga oladi, şuningdek samolyotlar va b. uçiş apparatlarida bajariladigan öquv maşqlarida işlatiladigan apparatlar, şatakka olinadigan nişonlar, desant uskunalari ham A. q. hisoblanadi. Qöllaniladigan öqdori xillariga qarab quyidagi turlarga bölinadi: raketa, zambarak-pulemyot, bombardimonçi va maxsus A.q. Raketalar hoz. zamon samolyotlarining eng asosiy quroli hisoblanadi, ularning boşqariladigan va boşqarilmaydigan xillari böladi. Zambarak va pulemyotlar maxsus moslamalar b-n ta'minlanadi.
Typli aviatsiya bombalari, bomba kassetalari va torpedalar, ularni saqlovçi va taşlovçi uskunalar duşman obyektlarini bombardimon qilişda xizmat qiladi. Tutun purkovçi, signalmöljallaş vositalari, şuningdek turli-tuman maxsus yuklarni taşlovçi moslama-uskunalar maxsus A.q. hisoblanadi. Yadro va kimyoviy qurollar ham ba'zan maxsus A.q. qatoriga kiritiladi. Hoz. zamon A.q. mexanika, radiotexnika, elektron, optik asbob va qurilmalarning murakkab majmuidan iborat. A.q. avtomatlaştirilgan va elektrlaştirilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
АВИАЦИЯ ҚУРОЛЛАРИ - ҳарбий самолётлар ва б. ҳарбий учиш аппаратларига ўрнатиладиган қурол-аслаҳалар ва уларни қулай ишлатиш имконини берадиган ускуналар. А.қ. самолётларга ўрнатиладиган қуролларнинг барча турларини, уларни мустаҳкам ўрнатадиган воситаларни бошқариш, нишонга олиш, бомба ташлаш ускуна ва мосламаларини, ҳисоблаш ускуналари, авиация аслаҳалари ва бир марта ишлатиладиган бошқа аслаҳаларни, махсус юкларни осадиган ва юк ташлайдиган ускуналарни ўз ичига олади, шунингдек самолётлар ва б. учиш аппаратларида бажариладиган ўқув машқларида ишлатиладиган аппаратлар, шатакка олинадиган нишонлар, десант ускуналари ҳам А. қ. ҳисобланади. Қўлланиладиган ўқдори хилларига қараб қуйидаги турларга бўлинади: ракета, замбарак-пулемёт, бомбардимончи ва махсус А.қ. Ракеталар ҳоз. замон самолётларининг энг асосий қуроли ҳисобланади, уларнинг бошқариладиган ва бошқарилмайдиган хиллари бўлади. Замбарак ва пулемётлар махсус мосламалар б-н таъминланади.
Typли авиация бомбалари, бомба кассеталари ва торпедалар, уларни сақловчи ва ташловчи ускуналар душман объектларини бомбардимон қилишда хизмат қилади. Тутун пурковчи, сигналмўлжаллаш воситалари, шунингдек турли-туман махсус юкларни ташловчи мослама-ускуналар махсус А.қ. ҳисобланади. Ядро ва кимёвий қуроллар ҳам баъзан махсус А.қ. қаторига киритилади. Ҳоз. замон А.қ. механика, радиотехника, электрон, оптик асбоб ва қурилмаларнинг мураккаб мажмуидан иборат. А.қ. автоматлаштирилган ва электрлаштирилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.