Badanni artiş

Badanni artiş — salomatlikni har tomonlama mustahkamlaşga qaratilgan çoratadbir; davo-profilaktika muolajasi; bunda suvga höllangan dağal soçiq b-n butun gavda yoki uning ayrim qismlari (qöl, oyoq va b.) ni tez va kuç b-n artib, keyin teri qizargunça quruq soçiq b-n işqalanadi. Kuniga B.a., bunda suv haroratini 30— 32° dan 18—20° gaça pasaytirib boriş yaxşi naf beradi. B.a. kişini tetiklantiradi va organizmning taşqi ta'sirotlarga çidamini oşiradi. Bu muolajada teridagi qon tomirlari torayib, organizm kam issiqlik yöqotadi va gavdada köp issiqlik yiğiladi. Teridagi qon tomirlar torayganda periferik a'zolarga qon oqib kelişiga tösqinlik oşadi; yurak qisqarişi tezlaşadi va qon bosimi bir oz kötariladi. Teriga sovuq tekkanda nerv sistemasi qözğaladi, bunda sovuq ta'sir qila bersa, teridagi toraygan qon tomirlari kengayib, devoridagi muskullar tonusi oşadi, qon tez oqib keladi. Teri qon tomirlari kengayganda qon bosimi bir oz pasayadi va puls sekinlaşadi. Badan oldin höl, keyin quruq soçiq b-n artilsa, teri qon tomirlari bir oz vaqt torayib, sovuq seziladi, teri oqaradi va muzdek tuyuladi. Tomir kengayişi b-n teri qizaradi va qölga issiq seziladi, kişi özini tetik, bardam, baquvvat sezadi. Organizmni çiniqtiriş, çarçoqni yoziş, nevrasteniya va b. kasalliklarni davolaşda B.a. muolajasi qöllaniladi.