Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Badiiy buyumlar

    Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 12-b. — ziyouz.com

    Badiiy buyumlar — çiroyli şakllarda bezatib işlangan, turli maqsadlarda foydalaniladigan nafis buyum va zeb-ziynatlar. Uy-rözğor anjomlari, kiyim-keçak, mehnat qurollari, badiiy gazlama, gilam, palos, sözana, qurol-aslaha, mebel kabi moddiy madaniyat asarlari, tasviriy san'at, amaliy san'at, bezak san'ati mahsulotlarini öz içiga oladi. Ba'zi mamlakatlar öz B. B.i b-n maşhur (xitoy çinnisi, eron gilami, hind fil suyagi mahsulotlari, çex şişasi, özbek atlasi va b.). Jamiyat taraqqiyoti B. B. tayyorlaş usuli (haykaltaroşlik, kulollik, zargarlik, miskarlik, degrezlik, naqqoşlik, öymakorlik, koşinkorlik va b.)ni ham takomillaştirdi, badiiy hunarmandlikning yangi sohalari (kaştadözlik, döppidözlik, zardözlik, şişasozlik va b.)ni yuzaga keltirdi. Özbekiston hududida B. B. işlab çiqariş 20-a.ning 20-y.laridan keng yölga qöyila boşlandi. 60-y.lardan mazmunan boyidi, turlari köpaydi; an'anaviy B. B. qardoş xalqlar yaratayotgan mahsulotlar hisobiga ham boyimoqda. Badiiy sanoatning rivojlanişi (Toşkent çinni zavodi, Taşkent zargarlik zavodi, Buxoro zardözlik fabrikasi, Atlas birlaşmasi, Mikond z-di va b.) B. B. işlab çiqariş kölamini yanada kengaytirdi va rivojlantirmoqda.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    БАДИИЙ БУЮМЛАР — чиройли шаклларда безатиб ишланган, турли мақсадларда фойдаланиладиган нафис буюм ва зеб-зийнатлар. Уй-рўзғор анжомлари, кийим-кечак, меҳнат қуроллари, бадиий газлама, гилам, палос, сўзана, қурол-аслаҳа, мебель каби моддий маданият асарлари, тасвирий санъат, амалий санъат, безак санъати маҳсулотларини ўз ичига олади. Баъзи мамлакатлар ўз Б. Б.и б-н машҳур (хитой чинниси, эрон гилами, ҳинд фил суяги маҳсулотлари, чех шишаси, ўзбек атласи ва б.). Жамият тараққиёти Б. Б. тайёрлаш усули (ҳайкалтарошлик, кулоллик, заргарлик, мискарлик, дегрезлик, наққошлик, ўймакорлик, кошинкорлик ва б.)ни ҳам такомиллаштирди, бадиий ҳунармандликнинг янги соҳалари (каштадўзлик, дўппидўзлик, зардўзлик, шишасозлик ва б.)ни юзага келтирди. Ўзбекистон ҳудудида Б. Б. ишлаб чиқариш 20-а.нинг 20-й.ларидан кенг йўлга қўйила бошланди. 60-й.лардан мазмунан бойиди, турлари кўпайди; анъанавий Б. Б. қардош халқлар яратаётган маҳсулотлар ҳисобига ҳам бойимоқда. Бадиий саноатнинг ривожланиши (Тошкент чинни заводи, Ташкент заргарлик заводи, Бухоро зардўзлик фабрикаси, Атлас бирлашмаси, Миконд з-ди ва б.) Б. Б. ишлаб чиқариш кўламини янада кенгайтирди ва ривожлантирмоқда.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.