Bahodir
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 168–169-b. — ziyouz.com
Bahodir BAHODIR, botir — 1) Örta asrlarda turk-möğul xalqlari qöşinida janglarda körsatgan ulkan jasorati va qahra-monligi uçun beriladigan faxriy unvon. Çiigaziylar davrida Çingizxon avlodidan bölmagan zodagonlar, yirik laşkar-boşilarga B. uivoni berilgan. Keyinçalik B. ma'nosining uşbu ijtimoiy xu-susiyati yöqoladi va B. möğul zodagonlariniig tarkibiy qismiga aylanadi. Turkiyşunos olimlarniig fikriça, B. turkiy-mögulça botir sözining forsça şaklidir. 2) Çingazxon hukmronligi za-mopida xonning şaxsiy gvardiyasi. Bunday qism Çiitizxon 1203 y. keroyitlar ustidan ğalaba qilgandan keyin taşkil etilgan. Blar 1000 kişidan iborat bölgan. Tarixçi Nasavitşg (13-a.) ma'lumotiga köra, 1221—22 ylarda ularning umumiy soni 10000 kişiga yetgan. Blar uruş vaqtida ilğor qism (avangard) b-n birga harakat kilgan. tinçlik vaqtlarida esa xon qarorgohini qöriqlagan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БАҲОДИР, ботир — 1) Ўрта асрларда турк-мўғул халқлари қўшинида жангларда кўрсатган улкан жасорати ва қаҳра-монлиги учун бериладиган фахрий унвон. Чиигазийлар даврида Чингизхон авлодидан бўлмаган зодагонлар, йирик лашкар-бошиларга Б. уивони берилган. Кейинчалик Б. маъносининг ушбу ижтимоий ху-сусияти йўқолади ва Б. мўғул зодагонларинииг таркибий қисмига айланади. Туркийшунос олимларнииг фикрича, Б. туркий-мўгулча ботир сўзининг форсча шаклидир. 2) Чингазхон ҳукмронлиги за-мопида хоннинг шахсий гвардияси. Бундай қисм Чиитизхон 1203 й. керойитлар устидан ғалаба қилгандан кейин ташкил этилган. Блар 1000 кишидан иборат бўлган. Тарихчи Насавитшг (13-а.) маълумотига кўра, 1221—22 йларда уларнинг умумий сони 10000 кишига етган. Блар уруш вақтида илғор қисм (авангард) б-н бирга ҳаракат килган. тинчлик вақтларида эса хон қароргоҳини қўриқлаган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.