Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Balzamli ösimliklar

    Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 75–76-b. — ziyouz.com

    Balzamli ösimliklar - tanasida balzam böladigan ösimliklar. Asosan issiq va mö'tadil iqlimli mamlakatlarda, qisman şim. va örtaça kengliklarda tarqalgan. B. ö.ning miroksilon pereiray (myroxylon pereirae), toluifera balzamum (Toyifera balsamum) va kopaifera (Copaifera) kabi turlari juda maşhur. Mikroksilon pereiray San-Salvadorda va Markaziy Amerikada yovvoyi holda ösadi, Şrilanka orolida esa ekib östiriladi. Undan peru balzami olinadi. Toluifera Kolumbiya va Venesuelada tarqalgan; undan tolu balzami olinadi. Kopaifera Jan. Amerikaning issiq mintaqalarida tarqalgan. Undan kopay balzami olinadi. Suriyada uçraydigan likvidambar yoki stiraks (Liqudambar orientalis) daraxtidan xuşböy suyuq balzam — stiraks olinadi. Örta dengizning Yevropa sohilida ösadigan stirakslarga mansub buta (Stira offi cinalis)fl aH çekimliklarni xuşböy qilişda işlatiladigan hamda diniy marosimlarda tutatiladigan xuşböy smola olinadi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    БАЛЬЗАМЛИ ЎСИМЛИКЛАР - танасида бальзам бўладиган ўсимликлар. Асосан иссиқ ва мўътадил иқлимли мамлакатларда, қисман шим. ва ўртача кенгликларда тарқалган. Б. ў.нинг мироксилон переирай (myroxylon pereirae), толуифера бальзамум (Toyifera balsamum) ва копаифера (Copaifera) каби турлари жуда машҳур. Микроксилон переирай Сан-Сальвадорда ва Марказий Америкада ёввойи ҳолда ўсади, Шриланка оролида эса экиб ўстирилади. Ундан перу бальзами олинади. Толуифера Колумбия ва Венесуэлада тарқалган; ундан толу бальзами олинади. Копаифера Жан. Американинг иссиқ минтақаларида тарқалган. Ундан копай бальзами олинади. Сурияда учрайдиган ликвидамбар ёки стиракс (Liqudambar orientalis) дарахтидан хушбўй суюқ бальзам — стиракс олинади. Ўрта денгизнинг Европа соҳилида ўсадиган стираксларга мансуб бута (Stira offi cinalis)fl aH чекимликларни хушбўй қилишда ишлатиладиган ҳамда диний маросимларда тутатиладиган хушбўй смола олинади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.