Baptizm
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 100-b. — ziyouz.com
Baptizm (yun. baptizo — suv b-n çöqin-tiriş) — protestantizmlyat sektalardan biri. Baptistlar fikriça, bolalar yoşligida emas, balki dinga nisbatan ongli munosabatda bölgandagina çöqin-tirilişi, diniy e'tiqodda erkinlik bölişi lozim. Iso Masihga işonganlarning hammasini xudo xalos etadi. B. ruhoniylarning dinga işonuvçilar b-n xudo örtasidagi vositaçiligini rad etadi, xristianlikda muqaddas hisoblanadigan avliyolar, ikonalar, sirli marosimlar va kiçik bayramlarni tan olmaydi, faqat Iso Masih nomi b-n boğliq bölgan bayramlarni, şuningdek ba'zi maxsus bayramlarni tan oladi. Bibyaiyani diniy ta'limotning yagona manbai deb hisoblaydi, unga qat'iy rioya qilişga çaqiradi.
B.ning dastlabki jamoasi 1609 y.da Gollandiyada ingliz muhojirlari orasida vujudga keldi. 1612 y.da Angliyada, 1639 y.da Şim. Amerikada paydo böldi. 19-a.da Yevropa, Osiyo, Afrikada, Lotin Amerikasidagi mustamlaka va qaram mamlakatlarda keng tarqaldi. B. Rossiyaga 19- a.ning 60- y.larida Germaniyadan kirib kelgan. 1905 y.da Jahon baptistlari ittifoqi tuzildi, uning markazi AQŞda. Jahondagi baptistlar soni 31 mln.dan ortiq. Özbekistonda baptistlarning röyxatga olingan 14 ta jamoasi bor (1998).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БАПТИЗМ (юн. baptizo — сув б-н чўқин-тириш) — протестантизмлят секталардан бири. Баптистлар фикрича, болалар ёшлигида эмас, балки динга нисбатан онгли муносабатда бўлгандагина чўқин-тирилиши, диний эътиқодда эркинлик бўлиши лозим. Исо Масиҳга ишонганларнинг ҳаммасини худо халос этади. Б. руҳонийларнинг динга ишонувчилар б-н худо ўртасидаги воситачилигини рад этади, христианликда муқаддас ҳисобланадиган авлиёлар, иконалар, сирли маросимлар ва кичик байрамларни тан олмайди, фақат Исо Масиҳ номи б-н боғлиқ бўлган байрамларни, шунингдек баъзи махсус байрамларни тан олади. Бибяияни диний таълимотнинг ягона манбаи деб ҳисоблайди, унга қатъий риоя қилишга чақиради.
Б.нинг дастлабки жамоаси 1609 й.да Голландияда инглиз муҳожирлари орасида вужудга келди. 1612 й.да Англияда, 1639 й.да Шим. Америкада пайдо бўлди. 19-а.да Европа, Осиё, Африкада, Лотин Америкасидаги мустамлака ва қарам мамлакатларда кенг тарқалди. Б. Россияга 19- а.нинг 60- й.ларида Германиядан кириб келган. 1905 й.да Жаҳон баптистлари иттифоқи тузилди, унинг маркази АҚШда. Жаҳондаги баптистлар сони 31 млн.дан ортиқ. Ўзбекистонда баптистларнинг рўйхатга олинган 14 та жамоаси бор (1998).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.