Barbar tili
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 105-b. — ziyouz.com
Barbar tili — barbarlar tili. Xom-som tillari oilasiga mansub. Liviya, Tunis, Jazoir, Marokaş, Mavritaniya, Mali, Yuqori Volta, Niger, Nigeriya, Çad va b. mamlakatlarda tarqalgan. 300 ga yaqin şevadan tarkib topgan. Bularni beşta asosiy lahja guruhlariga birlaştiriş mumkin: tuareg lahjasi (Liviya, Jazoir, Mali, Niger, Nigeriya, Çad), zenet lahjasi (Jazoir, Şim. Marokaş), tamaziy lahjasi (Marokaş), taşelhayt lahjasi (Marokaş), zenaga lahjasi (Mavritaniya). Misr, Suriya, Liviya, Tunis va Mavritaniyada arab tili B. t.ni siqib çiqarayotgan bölsa, Jazoir va Marokaşda B. t.da sözlaşuvçilar yil sayin köpaymoqda. B. t.da urğu juda kuçsiz. Özak bir, ikki, uç, hatto turt undoşdan tuziladi. Barbar laxjalarining fonetik, morfologik, sintaktik va leksik birligi yagona B. t. mavjudligiga asos böladi. Barbar, arab va lotin alifbolari yordamida barbar tili va uning lahjalarini yozib olişga harakat qilingan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БАРБАР ТИЛИ — барбарлар тили. Хом-сом тиллари оиласига мансуб. Ливия, Тунис, Жазоир, Марокаш, Мавритания, Мали, Юқори Вольта, Нигер, Нигерия, Чад ва б. мамлакатларда тарқалган. 300 га яқин шевадан таркиб топган. Буларни бешта асосий лаҳжа гуруҳларига бирлаштириш мумкин: туарег лаҳжаси (Ливия, Жазоир, Мали, Нигер, Нигерия, Чад), зенет лаҳжаси (Жазоир, Шим. Марокаш), тамазий лаҳжаси (Марокаш), ташелҳайт лаҳжаси (Марокаш), зенага лаҳжаси (Мавритания). Миср, Сурия, Ливия, Тунис ва Мавританияда араб тили Б. т.ни сиқиб чиқараётган бўлса, Жазоир ва Марокашда Б. т.да сўзлашувчилар йил сайин кўпаймоқда. Б. т.да урғу жуда кучсиз. Ўзак бир, икки, уч, ҳатто турт ундошдан тузилади. Барбар лахжаларининг фонетик, морфологик, синтактик ва лексик бирлиги ягона Б. т. мавжудлигига асос бўлади. Барбар, араб ва лотин алифболари ёрдамида барбар тили ва унинг лаҳжаларини ёзиб олишга ҳаракат қилинган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.