Baroterapiya
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 127–128-b. — ziyouz.com
Baroterapiya (baro... va terapiya) — davolaş maqsadida yuqori yoki past (odatdagiga nisbatan) havo bosimidan foydalaniş. Umumiy B. barokamerada ötkazilib, unga bir yoki bir neça bemor joylaştiriladi va unda kislorod, havo yoki boşqa kislorodi bor gazli aralaşmaning oşirilgan yoki pasaytirilgan bosimi vujudga keltiriladi. Nafas yetişmovçiligi, yurak-tomir kasalliklari, gangrena, şok, köp qon yöqotiş, şuningdek miyaga qon quyilişi yoki uning tomirlarida havo pufakçalarining turib qolişi, is gazidan zaharlaniş va b. holatlarda B.dan foydalaniladi. Havo bosimi oşirilgan umumiy B. gavvoslarda kesson kasalligini davolaşda qöllaniladi. Havo bosimi pasaytirilgan B. kökyötal, bronxial astma va taşqi nafasning qiyinlaşuvi b-n keçadigan kasalliklarda qöllaniladi. Gipertoniya, yurakning işemik kasalligi va hazm yöllaridagi ayrim kasalliklarning boşlanğiç şakllarini davolaşda biatrondagi umumiy B. qöllaniladi. Töqimalarning kislorodga töyinişini oşiriş infeksiya qözğatuvçisiga halokatli ta'sir körsatadi, çunki u kislorodsiz şaroitda yaxşi köpayadi. Bunday davoni qöllaş anaerob infekiiyadan ölişni ança kamaytiradi va köpinça zararlangan sohani saqlab qoliş imkonini beradi. ÖzRdagi köpgina davolaş muassasalarida B. keng qöllaniladi, buning uçun ular maxsus barokameralar b-n jihozlangan. Davo maqsadida B.dan foydalaniş mumkinligini vraç belgilaydi. Asosan davolaş muassasalarida yetarli tayyorgarlikdan ötgan mutaxassis vraçlargina B. b-n şuğullanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БАРОТЕРАПИЯ (баро... ва терапия) — даволаш мақсадида юқори ёки паст (одатдагига нисбатан) ҳаво босимидан фойдаланиш. Умумий Б. барокамерада ўтказилиб, унга бир ёки бир неча бемор жойлаштирилади ва унда кислород, ҳаво ёки бошқа кислороди бор газли аралашманинг оширилган ёки пасайтирилган босими вужудга келтирилади. Нафас етишмовчилиги, юрак-томир касалликлари, гангрена, шок, кўп қон йўқотиш, шунингдек мияга қон қуйилиши ёки унинг томирларида ҳаво пуфакчаларининг туриб қолиши, ис газидан заҳарланиш ва б. ҳолатларда Б.дан фойдаланилади. Ҳаво босими оширилган умумий Б. гаввосларда кессон касаллигини даволашда қўлланилади. Ҳаво босими пасайтирилган Б. кўкйўтал, бронхиал астма ва ташқи нафаснинг қийинлашуви б-н кечадиган касалликларда қўлланилади. Гипертония, юракнинг ишемик касаллиги ва ҳазм йўлларидаги айрим касалликларнинг бошланғич шаклларини даволашда биатрондаги умумий Б. қўлланилади. Тўқималарнинг кислородга тўйинишини ошириш инфекция қўзғатувчисига ҳалокатли таъсир кўрсатади, чунки у кислородсиз шароитда яхши кўпаяди. Бундай давони қўллаш анаэроб инфекииядан ўлишни анча камайтиради ва кўпинча зарарланган соҳани сақлаб қолиш имконини беради. ЎзРдаги кўпгина даволаш муассасаларида Б. кенг қўлланилади, бунинг учун улар махсус барокамералар б-н жиҳозланган. Даво мақсадида Б.дан фойдаланиш мумкинлигини врач белгилайди. Асосан даволаш муассасаларида етарли тайёргарликдан ўтган мутахассис врачларгина Б. б-н шуғулланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.