Barotravma

Barotravma (baro... va travma) — havo bosimining keskin özgarişi natijasida özida havo saqlaydigan a'zolar (noğora parda, örta quloq, burunning yondoş böşliği, öpka) ning şikastlanişi. Tösatdan burun va qalqumdan qon kelişi bunga misol böla oladi. Atmosfera bosimi astasekin oşib borsa, quloq pardasiga heç qanday ta'sir etmaydi, çunki bunday hollarda bosim quloq pardasining ikkala tomonida (taşqi eşituv yöli b-n örta quloq böşliği) Yevstaxiy nayi orqali baravar taqsimlanadi. Bosim keskin özgarganda, mas, samolyot tez kötarilganida yoki tuşganida, bosimni baravarlaş uçun yutiş harakatini bajariş tavsiya etiladi (buning uçun samolyotda yölovçilarga konfet beriladi). Eşituv a'zosi bosimni baravarlaşga ulgura olmasa, quloq pardasi taranglaşib, eşituv suyakçalari orqali bosim içki quloqqa ta'sir etadi. B.da dastlab quloq oğriydi, keyin odam yaxşi eşitmaydi, quloği şanğillaydi, ba'zan boşi aylanadi. Bosim ança özgarganda quloq pardasi yorilişi mumkin. B. uçuvçilar, paraşyutçilar, ğavvoslar va b.da uçraydi. B.ning oldini oliş uçun odamlar barokamsrada maşq qildiriladi: şovqinni kamaytiradigan moslamalardan foydalaniladi (quloq berkitiladi yoki içiga paxta tiqiladi); bosim özgarişini kötara olmaydigan kişilar uçuvçilik, suv ostida suziş va işlaşdan ozod qilinadi. Davosi: bemor tinç qöyiladi, tinçlantiruvçi dorilar va fizioterapiya buyuriladi.