Baxtsiz hodisa
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 152–153-b. — ziyouz.com
Baxtsiz hodisa - turli tabiiy ofat, avariya va b. köngilsiz hodisalar oqibatida badanga şikast yetiş, mayib böliş yoki öliş hollari. ÖzR qonunlarida korxonalar, quriliş, transport, konlar va b. joylarda xavfsizlik qridalari buzilişiga yöl qöyib, B. h.larga sababçi bölgan şaxslarga nisbatan tegişli jazo çoralari belgilangan. Jum-ladan, radioaktiv materiallar va yadro qurilmalaridan foydapaniş qoidalarini buziş, şu materiallarni konunga xilof tarzda işlatiş, tadqiqot işlarini bajarişda, toğkon, quriliş yoki portlatiş işlarida xavfsizlik, mehnatni muhofaza etiş, yonğin xavfsizligi qoidalarini buziş hollari, transport qarakati va vositalaridan foydalaniş xavfsizligiga zid ra-vişda jinoyatlar sodir etilgani uçun ÖzR JKda tegişli jazo çoralari közda tutilgan. Jumladan, xavfsizlik texnikasi, sanoat sanitariyasi yoki mehnatni muhofaza qilişga oid boşqa qoidalarning ular ijrosi uçun mas'ul şaxslar tomonidan buzylişi örtaça oğir yoki tan jarohati yetkazilişiga sabab bölsa, eng kam iş haqining 25 baravaridan 50 ba-ravarigaça miqdorda jarima yoki 5 y.gaça muayyan huquqdan mahrum qiliş yoki 3 y.gaça axloq tuzatiş işlari yoxud 3 y.gaça ozodlikdan mahrum qiliş b-n, öşa qilmiş odam ölişiga va b. oğir oqibatlar kelib çiqişiga sabab bölsa, muayyan huquqdan va 5 y.gaça ozodlikdan mahrum kiliş b-n jazolanadi (257-modda). Transport vositasidan foydalaniş uçun mas'ul şaxsning Mast holatda yoki giyohvandlik vositalari, psixotrop moddalar yoki aql-idrokka ta'sir körsatuvçi boşqa moddalar ta'siri ostida bölgan şaxsning transport vositasini boşqarişiga yöl qöyişi badanga oğir şikast yetkazilişiga yoxud odam ölişiga sabab bölsa, öşa mas'ul şaxs eng kam oylik iş haqining 50 baravarigaça miqdorda jarima tölaydi yoki 3 y.gaça axloq tuzatiş işlari yoxud muayyan huquqdan va 3 y.gaça ozodlikdan mahrum qilinadi (261-modda). Transport vositalari harakati yoki ulardan foydalaniş xavfsizligi koidalarining transport vositasini boşqaruvçi şaxs tomonidan buzilişi badanga örtaça yoki oğir şikast yetkazilişiga sabab bölsa, eng kam oylik iş haqining 50 baravarigaça miqdorda jarima yoki 3 y.gaça axloq tuzatiş işlari b-n, öşa qilmiş odam ölişiga sabab bölsa, muayyan huquqdan va 7 y.gaça ozodlikdan mahrum qiliş b-n, öşa qilmiş odamlar ölimiga, xdlokatga va b. oğir oqibatlarga sabab bölsa, muayyan huqukdan va 10 y.gaça ozodlikdan mahrum etiş b-n jazolanadi (266-modda).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БАХТСИЗ ҲОДИСА - турли табиий офат, авария ва б. кўнгилсиз ҳодисалар оқибатида баданга шикаст етиш, майиб бўлиш ёки ўлиш ҳоллари. ЎзР қонунларида корхоналар, қурилиш, транспорт, конлар ва б. жойларда хавфсизлик қридалари бузилишига йўл қўйиб, Б. ҳ.ларга сабабчи бўлган шахсларга нисбатан тегишли жазо чоралари белгиланган. Жум-ладан, радиоактив материаллар ва ядро қурилмаларидан фойдапаниш қоидаларини бузиш, шу материалларни конунга хилоф тарзда ишлатиш, тадқиқот ишларини бажаришда, тоғкон, қурилиш ёки портлатиш ишларида хавфсизлик, меҳнатни муҳофаза этиш, ёнғин хавфсизлиги қоидаларини бузиш ҳоллари, транспорт қаракати ва воситаларидан фойдаланиш хавфсизлигига зид ра-вишда жиноятлар содир этилгани учун ЎзР ЖКда тегишли жазо чоралари кўзда тутилган. Жумладан, хавфсизлик техникаси, саноат санитарияси ёки меҳнатни муҳофаза қилишга оид бошқа қоидаларнинг улар ижроси учун масъул шахслар томонидан бузйлиши ўртача оғир ёки тан жароҳати етказилишига сабаб бўлса, энг кам иш ҳақининг 25 бараваридан 50 ба-раваригача миқдорда жарима ёки 5 й.гача муайян ҳуқуқдан маҳрум қилиш ёки 3 й.гача ахлоқ тузатиш ишлари ёхуд 3 й.гача озодликдан маҳрум қилиш б-н, ўша қилмиш одам ўлишига ва б. оғир оқибатлар келиб чиқишига сабаб бўлса, муайян ҳуқуқдан ва 5 й.гача озодликдан маҳрум килиш б-н жазоланади (257-модда). Транспорт воситасидан фойдаланиш учун масъул шахснинг Маст ҳолатда ёки гиёҳвандлик воситалари, психотроп моддалар ёки ақл-идрокка таъсир кўрсатувчи бошқа моддалар таъсири остида бўлган шахснинг транспорт воситасини бошқаришига йўл қўйиши баданга оғир шикаст етказилишига ёхуд одам ўлишига сабаб бўлса, ўша масъул шахс энг кам ойлик иш ҳақининг 50 бараваригача миқдорда жарима тўлайди ёки 3 й.гача ахлоқ тузатиш ишлари ёхуд муайян ҳуқуқдан ва 3 й.гача озодликдан маҳрум қилинади (261-модда). Транспорт воситалари ҳаракати ёки улардан фойдаланиш хавфсизлиги коидаларининг транспорт воситасини бошқарувчи шахс томонидан бузилиши баданга ўртача ёки оғир шикаст етказилишига сабаб бўлса, энг кам ойлик иш ҳақининг 50 бараваригача миқдорда жарима ёки 3 й.гача ахлоқ тузатиш ишлари б-н, ўша қилмиш одам ўлишига сабаб бўлса, муайян ҳуқуқдан ва 7 й.гача озодликдан маҳрум қилиш б-н, ўша қилмиш одамлар ўлимига, хдлокатга ва б. оғир оқибатларга сабаб бўлса, муайян ҳуқукдан ва 10 й.гача озодликдан маҳрум этиш б-н жазоланади (266-модда).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.