Beda qandalasi
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 187-b. — ziyouz.com
Beda qandalasi (Adelpnocoris lineolatus Goeze) — çala qattiq qanotli haşarotlar turkumining söqirlar oilasiga kiradigan hammaxör haşarot, ayniqsa beda va uning uruğiga katta za-rar yetkazadi. Voyaga yetgan qandala (kattaligi 7 — 9,5 mm) çöziq, sarğiş-yaşil. Yelkasida 2 ta qora nuqtasi bor. Tuxumini beda poyasi içiga qöyadi. Urğoçisi 50 taça tuxum qöyadi. Liçinkasining tanasi yaşil, uz. 3,5 — 5 mm. Bir yilda 3, hatto, Özbekistonning jan.da 4 böğin beradi. B. q. va liçinkalari bedaning bargi, kurtagi va gulidan, ğözaning şonasi va gul bandidan şira söradi. Natijada şona, gulçalar töqiladi.
Kuraş çoralari: kuzda bedaning oxirgi örimi tagidan (köpi b-n 6 — 7 sm qoldirib) öriladi, kimyo-viy preparatlardan karbofos, 50% e.k. (0,2- 0,6 l/ga); fenvalerat, 20% e.k. (0,3 -0,6 l/ ga); zolon, 30% höllanuvçi kukun (1,6 — 33 kg/ga) va b. işlatiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БЕДА ҚАНДАЛАСИ (Adelpnocoris lineolatus Goeze) — чала қаттиқ қанотли ҳашаротлар туркумининг сўқирлар оиласига кирадиган ҳаммахўр ҳашарот, айниқса беда ва унинг уруғига катта за-рар етказади. Вояга етган қандала (катталиги 7 — 9,5 мм) чўзиқ, сарғиш-яшил. Елкасида 2 та қора нуқтаси бор. Тухумини беда пояси ичига қўяди. Урғочиси 50 тача тухум қўяди. Личинкасининг танаси яшил, уз. 3,5 — 5 мм. Бир йилда 3, ҳатто, Ўзбекистоннинг жан.да 4 бўғин беради. Б. қ. ва личинкалари беданинг барги, куртаги ва гулидан, ғўзанинг шонаси ва гул бандидан шира сўради. Натижада шона, гулчалар тўқилади.
Кураш чоралари: кузда беданинг охирги ўрими тагидан (кўпи б-н 6 — 7 см қолдириб) ўрилади, кимё-вий препаратлардан карбофос, 50% э.к. (0,2- 0,6 л/га); фенвалерат, 20% э.к. (0,3 -0,6 л/ га); золон, 30% ҳўлланувчи кукун (1,6 — 33 кг/га) ва б. ишлатилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.