Bedarak yöqolgan deb topiş
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 188-b. — ziyouz.com
Bedarak yöqolgan deb topiş — fuqarolarning huquqiy taqdirini hal qiluvçi yuridik fakt. Agar fuqaroning qayerdaligi haqida uning yaşaş joyida bir yil davomida ma'lumotlar bölmasa, manfaatdor şaxslarning arizasiga muvofiq, sud bu fuqaroni B. y. d. t.i mumkin. ÖzR Fuqarolik kodeksi 33-moddasiga binoan, yöqolgan şaxs töğrisida oxirgi ma'lumotlar olingan kunni aniqlaş mumkin bölmasa, bedarak yöqolgan deb hisoblaş muddati yöqolgan şaxs töğrisida oxirgi ma'lumotlar olingan oydan keyingi oyning birinçi kunidan, bu oyni belgilaş mumkin bölmagan taqdirda esa — keyingi yilning 1 yanvaridan boşlanadi. Bedarak yöqolgan deb topilgan fuqaroning mol-mulkini doimiy suratda boşqarib turiş zarur bölsa, bu mol-mulk sudning qaroriga muvofiq vasiylik va homiylik organi tomonidan belgilanadigan va uşbu organ b-n tuziladigan işonçli boşqaruv töğrisidagi şartnoma asosida iş olib boradigan şaxsga topşiriladi. Uşbu mol-mulkdan bedarak yöqolgan şaxs qonunga muvofiq boqi-şi kerak bölgan fuqarolarga ta'minot beriladi va uning soliklar va b. maj-buriyatlar böyiça qarzlari tölanadi. Vasiylik va homiylik organi yöqolgan fuqaroning qayerdaligi töğrisida ma'lumot olingan kundan boşlab bir yil ötganga qadar ham uning mol-mulkini muhofaza qiluvçi şaxsni belgila-şi mumkin. Şaxsni B. y. d. t.ning34- moddada nazarda tutilmagan oqibatlari qonun b-n belgilanadi. Bedarak yöqolgan deb to-pilgan fuqaro qaytib kelgan yoki uning turar joyi aniqlangan taqdirda, sud uni B. y. d. t. haqidagi qarorni bekor qiladi. Sudning qarori asosida fukaroning mol-mulkini boşqariş bekor qilinadi (ÖzR f-k 34 — 35 moddalari).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БЕДАРАК ЙЎҚОЛГАН ДЕБ ТОПИШ — фуқароларнинг ҳуқуқий тақдирини ҳал қилувчи юридик факт. Агар фуқаронинг қаердалиги ҳақида унинг яшаш жойида бир йил давомида маълумотлар бўлмаса, манфаатдор шахсларнинг аризасига мувофиқ, суд бу фуқарони Б. й. д. т.и мумкин. ЎзР Фуқаролик кодекси 33-моддасига биноан, йўқолган шахс тўғрисида охирги маълумотлар олинган кунни аниқлаш мумкин бўлмаса, бедарак йўқолган деб ҳисоблаш муддати йўқолган шахс тўғрисида охирги маълумотлар олинган ойдан кейинги ойнинг биринчи кунидан, бу ойни белгилаш мумкин бўлмаган тақдирда эса — кейинги йилнинг 1 январидан бошланади. Бедарак йўқолган деб топилган фуқаронинг мол-мулкини доимий суратда бошқариб туриш зарур бўлса, бу мол-мулк суднинг қарорига мувофиқ васийлик ва ҳомийлик органи томонидан белгиланадиган ва ушбу орган б-н тузиладиган ишончли бошқарув тўғрисидаги шартнома асосида иш олиб борадиган шахсга топширилади. Ушбу мол-мулкдан бедарак йўқолган шахс қонунга мувофиқ боқи-ши керак бўлган фуқароларга таъминот берилади ва унинг соликлар ва б. маж-буриятлар бўйича қарзлари тўланади. Васийлик ва ҳомийлик органи йўқолган фуқаронинг қаердалиги тўғрисида маълумот олинган кундан бошлаб бир йил ўтганга қадар ҳам унинг мол-мулкини муҳофаза қилувчи шахсни белгила-ши мумкин. Шахсни Б. й. д. т.нинг34- моддада назарда тутилмаган оқибатлари қонун б-н белгиланади. Бедарак йўқолган деб то-пилган фуқаро қайтиб келган ёки унинг турар жойи аниқланган тақдирда, суд уни Б. й. д. т. ҳақидаги қарорни бекор қилади. Суднинг қарори асосида фукаронинг мол-мулкини бошқариш бекор қилинади (ЎзР ф-к 34 — 35 моддалари).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.