Bersim
Manba: ÖzME, 1-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 261–262-b. — ziyouz.com
Bersim BERSIM, misr sebargasi (Trifolium alcxandrinum) — dukkaklilar oilasiga mansub bir yillik ösimlik, yemxaşak ekini. Ba'zan kökat öğit uçun ham ekiladi. Misr, Pokiston, Hindiston, AQŞda, şuningdek Özbekistonning şolikor hududlarida keng tarqalgan. B. öqildizli (1 —1,5 m gaça çuqurlikka kiradi) ösimlik. Poyasining bal. 80— 100 sm, serşox, töğri ösadi. Barglari mayda, uzun bandda joylaşgan. Töpgulli yumaloqçöziq (uz. 2—4 sm), gullari oq, puşti, sarğiş rangda. Mevasi bir uruğli dukkak. Uruglari yaltiroq sariq rangda (1000 dona urugining vazni 2,8—3,5 g). Uruği 6— 8° da unib çiqadi. Piçani yumşoq, xuşxör. Tarkibida 9,3% protein, 2.4% yog, 46,0% uglevodlar bor. Suğoriladigan maydonlarda yaxşi hosil beradi. Kuzda yoki bahorda ekiladi. Uruglik ekiş meyori 12—16 kg/ga. Gullay boşlaganda öriladi. Hosildorligi 70—80 s/ga, bir yilda uçturt bor öriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БЕРСИМ, миср себаргаси (Trifolium alcxandrinum) — дуккаклилар оиласига мансуб бир йиллик ўсимлик, емхашак экини. Баъзан кўкат ўғит учун ҳам экилади. Миср, Покистон, Ҳиндистон, АҚШда, шунингдек Ўзбекистоннинг шоликор ҳудудларида кенг тарқалган. Б. ўқилдизли (1 —1,5 м гача чуқурликка киради) ўсимлик. Поясининг бал. 80— 100 см, сершох, тўғри ўсади. Барглари майда, узун бандда жойлашган. Тўпгулли юмалоқчўзиқ (уз. 2—4 см), гуллари оқ, пушти, сарғиш рангда. Меваси бир уруғли дуккак. Уруглари ялтироқ сариқ рангда (1000 дона уругининг вазни 2,8—3,5 г). Уруғи 6— 8° да униб чиқади. Пичани юмшоқ, хушхўр. Таркибида 9,3% протеин, 2.4% ёг, 46,0% углеводлар бор. Суғориладиган майдонларда яхши ҳосил беради. Кузда ёки баҳорда экилади. Уруглик экиш меъёри 12—16 кг/га. Гуллай бошлаганда ўрилади. Ҳосилдорлиги 70—80 ц/га, бир йилда учтурт бор ўрилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.