Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Bibliografiyaşunoslik

    Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 304–305-b. — ziyouz.com

    Bibliografiyaşunoslik — bibliografiya nazariyasi, tarixi, metodi va uni taşkil etiş masalalarini örganadigan va işlab çiqadigan fan sohasi. B. termini dastlab 18-a.da Ğarbiy Yevropada paydo bölgan, 20- a. örtalariga qadar turliça talqin etilgan, 20-a. 70-y.laridan aniq ilmiy izohga ega böldi. B.ning 4 tarkibiy bölimi mavjud: nazariyasi, tarixi, metodi,taşkiliy bölimi. B.nazariyasi bibliografiya moxiyati va ijtimoiy ahamiyatini belgilaydi, metodlarini takomillaştiradi, uning tasnifi va atamalarini işlab çiqadi. B. tarixi bibliografiyaning tadrijiy rivojini yaxlit holda va uning alohida turlari va sohalarini, bibliograflar faoliyati va h.k. ni örganadi.

    B. metodi bibliografik işda qöllaniladigan kridalarni işlab çiqadi, eng yangi metod va texnika vositalarini bibliografik qöllanmalar tuziş va bibliografiya xizmati körsatişga tatbiq etadi. B.ning taşkiliy bölimi vazifasi mamlakatda bibliografiya xizmati tizimini yaratiş, rejalaşni takomillaştiriş, muvofiklaştiriş, bibliograf mehnatini ilmiy taşkil etişdan iborat. Özbekistonda B. masalalari dastlab 20—30-y.larda Ye. K. Betger asarlarida öz ifodasini topdi. Keyinçalik B.ning umumiy masalalari, tarkibiy bölimlari M. M. Turopov, Ş.M. Şamsiyev, N.P.Lyapustina, H.Mamatraimova va b.ning ilmiy işlarida nazariy jihatdan öz aksini topdi.

    Hamraxon Mamatraimova.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    БИБЛИОГРАФИЯШУНОСЛИК — библиография назарияси, тарихи, методи ва уни ташкил этиш масалаларини ўрганадиган ва ишлаб чиқадиган фан соҳаси. Б. термини дастлаб 18-а.да Ғарбий Европада пайдо бўлган, 20- а. ўрталарига қадар турлича талқин этилган, 20-а. 70-й.ларидан аниқ илмий изоҳга эга бўлди. Б.нинг 4 таркибий бўлими мавжуд: назарияси, тарихи, методи,ташкилий бўлими. Б.назарияси библиография мохияти ва ижтимоий аҳамиятини белгилайди, методларини такомиллаштиради, унинг таснифи ва атамаларини ишлаб чиқади. Б. тарихи библиографиянинг тадрижий ривожини яхлит ҳолда ва унинг алоҳида турлари ва соҳаларини, библиографлар фаолияти ва ҳ.к. ни ўрганади.

    Б. методи библиографик ишда қўлланиладиган кридаларни ишлаб чиқади, энг янги метод ва техника воситаларини библиографик қўлланмалар тузиш ва библиография хизмати кўрсатишга татбиқ этади. Б.нинг ташкилий бўлими вазифаси мамлакатда библиография хизмати тизимини яратиш, режалашни такомиллаштириш, мувофиклаштириш, библиограф меҳнатини илмий ташкил этишдан иборат. Ўзбекистонда Б. масалалари дастлаб 20—30-й.ларда Е. К. Бетгер асарларида ўз ифодасини топди. Кейинчалик Б.нинг умумий масалалари, таркибий бўлимлари М. М. Туропов, Ш.М. Шамсиев, Н.П.Ляпустина, Ҳ.Маматраимова ва б.нинг илмий ишларида назарий жиҳатдан ўз аксини топди.

    Ҳамрахон Маматраимова.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.