Bismark arxipelagi
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 385-b. — ziyouz.com
Bismark arxipelagi — Tinç okeandagi bir tuda orollar. Papua— Yangi Gvineya tarkibida. Ikkita yirik orol (Yangi Britaniya va Yangi Irlandiya), Admiralteystvo slari va bir neça mayda orollardan iborat. Mayd. 50,5 km2 ga yaqin. Aholisi 399 ming kişi (1990) — melanez va papuaslar. Yirik orollari toğli (Yangi Britaniya o.da toglarning bal. 2300 m gaça yetadi), maydalari vulkan va marjon orollaridir; harakatdagi vulkanlar ham bor (Ulavun). Iqlimi ekvatorial, tropik örmonlar b-n qoplangan. Koks palmasi, banan, şakarkamiş, tamaki, paxta, makkajöxori yetiştiriladi. Qirğoq yaqinida okeandan baliq ovlanadi va marvarid olinadi. Yirik aholi punktlari va portlari: Rabaul, Kaviyeng, Lorengau. B. a.ni 1616 y.da gollandlar kaşf etgan; 1884 y.dan arxipelag Germaniya mustamlakasi bölgaç, unga O. Bismark nomi berilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БИСМАРК АРХИПЕЛАГИ — Тинч океандаги бир туда ороллар. Папуа— Янги Гвинея таркибида. Иккита йирик орол (Янги Британия ва Янги Ирландия), Адмиралтейство слари ва бир неча майда ороллардан иборат. Майд. 50,5 км2 га яқин. Аҳолиси 399 минг киши (1990) — меланез ва папуаслар. Йирик ороллари тоғли (Янги Британия о.да тогларнинг бал. 2300 м гача етади), майдалари вулкан ва маржон оролларидир; ҳаракатдаги вулканлар ҳам бор (Улавун). Иқлими экваториал, тропик ўрмонлар б-н қопланган. Кокс пальмаси, банан, шакаркамиш, тамаки, пахта, маккажўхори етиштирилади. Қирғоқ яқинида океандан балиқ овланади ва марварид олинади. Йирик аҳоли пунктлари ва портлари: Рабаул, Кавиенг, Лоренгау. Б. а.ни 1616 й.да голландлар кашф этган; 1884 й.дан архипелаг Германия мустамлакаси бўлгач, унга О. Бисмарк номи берилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.