Böğozlik

Böğozlik — urğoçi hayvon organizmida homilani olib yuriş davridagi fiziologik holat. Bu jarayon otalanişdan boşlanib yetuk homilaning tuğilişi b-n tugaydi. B. bir homilali va köp homilali bölişi mumkin. B. ning keçişiga qarab fiziologik va patologik turlarga bölinadi. Fiziologik B. ona va homila organizmlarida jarayonlarning meyorda keçişi b-n tavsiflanadi. Patologik B. da ona va homila organizmida fiziologik jarayonlar buziladi va B. muddatiga yetmay tugaydi yoki homila nuqsonli tuğiladi. Sigir, biya, tuya va b. hayvonlar böğozligi 5—6 oyligidan biqinini paypaslab va töğri içakka qöl tiqib aniqlanadi. Bunda bola qattiq va qözğaluvçan tuyuladi, emçakda siraçsimon modda hosil böladi. B. ning sönggi davrida yelin kattalaşadi. Quy, eçki, çöçqa, it va b. mayda hayvonlar böğozligi biqinini paypaslab va lab. da qon, siydik, sut, yungida serologik, biologik va kimyoviy özgarişlarni tekşiriş asosida aniqlanadi. Böğoz hayvonlarda siklik kuyukiş alomatlari yöqoladi. Hayvonlar yuvoş, ehtiyotkor bölib, tez yurmaydi, iştahasi oçiladi. B. ning sönggi davrida hayvon ozib, qornining öng tomoni nomutanosib özgaradi, şoxlarining asosi ingiçkalaşadi. B. ning normlya borişi uçun böğoz hayvonlarni toza, yengil ozuqa b-n boqiş, qişda sovuq suv içirmaslik kerak. Sigirlarning tuğişiga 1,5—2 oy qolganda soğişni töxtatib, tagiga qalin töşama solib turiladi. Iş hayvonlari oğir işda işlatilmaydi.

Ermuhammad Toşpölatov.