Boridlar

Boridlar — borning metallar b-n birikmasi. B. metall t-rasi kötarilişi b-n elektr qarşiligi ortişi, elektr va issiqni yaxşi ötkazişi, metallga öxşab yaltiraşi va metallmas (yarimötkazgiçlik xossasi) moddalarga xos fizik xossalari b-n boşqa birikmalardan farq qiladi. Titan, sirkoniy, gafniy, vanadiy, niobiy, tantal, xrom, molibden, volfram kabi yuqori trada eriydigan metallarning hamda kalsiy, stronsiy, bariy kabi işqoriy metallarning B. i ma'lum. Rux, kadmiy, oltin, kumuş, simob, galiy, indiy, talliy, qörğoşin, qalayi B. hosil qilmaydi. B. bir neça usulda olinadi. Kimyoviy barqarorligi, asosan, B. panjaralaridagi borbor boğlaniş kuçlari b-n belgilanadi. Geksaboridlar (MeV6) va dodekaboridlar (MeV,2) kimyoviy jihatdan eng barqaror B. hisoblanadi. Köpgina B. kislotaga çidamli, mas, TaV2 ga hatto qaynaydigan zar suvi ham ta'sir qilmaydi. B. öta qattiq (mikroqattiqligi 20—30 Gn/ m2), uzilişga mustahkamligi (380 Mn/m2), olovbardoşligi yuqori. B. radioelektronika, yadro texnikasi, metallurgiya, maşinasozlik va asbobsozlikda işlatiladi. Ulardan reaktiv dvigatel detallari, gaz turbina parraklari yasaladi.