Botriomikoz
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 568-b. — ziyouz.com
Botriomikoz (lot. botrys — şingil, mykes — zamburuğ) — hayvonlarda uçraydigan surunkali yuqumli kasallik. Köpinça otlar, ba'zan koramol, qöy va çöçqalar kasallanadi. Kasallikni Botryomyces ascoformans zamburuği qözğatadi. Zamburuğ organizmga şikastlangan teri yoki yoğ va ter bezlari orqali kirib, şişlar paydo qiladi. Şişlar avval qattiq bölib, keyin yiringlab yoriladi va yaraga aylanadi. Ba'zan içki organlarga ham tarqalib, yiringli şişlar paydo qilişi mumkin. Kasallik oylab, hatto yillab çöziladi, lekin hayvonning umumiy ahvoli unça yomonlaşmaydi. Şişlarning yiringlaniş davrida kasal hayvon harorati kötarilib, oqsoqlanadi. Kasallik klinik belgilariga va lab. ma'lumotlariga asoslanib aniqdanadi. B. jarrohlik yöli b-n davolanadi. Kasallikning oldini oliş uçun hayvonlar terisini şikastlanişdan saqlaş, axtalaşda aseptika kridalariga rioya qiliş kerak.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БОТРИОМИКОЗ (лот. botrys — шингил, mykes — замбуруғ) — ҳайвонларда учрайдиган сурункали юқумли касаллик. Кўпинча отлар, баъзан корамол, қўй ва чўчқалар касалланади. Касалликни Botryomyces ascoformans замбуруғи қўзғатади. Замбуруғ организмга шикастланган тери ёки ёғ ва тер безлари орқали кириб, шишлар пайдо қилади. Шишлар аввал қаттиқ бўлиб, кейин йиринглаб ёрилади ва ярага айланади. Баъзан ички органларга ҳам тарқалиб, йирингли шишлар пайдо қилиши мумкин. Касаллик ойлаб, ҳатто йиллаб чўзилади, лекин ҳайвоннинг умумий аҳволи унча ёмонлашмайди. Шишларнинг йирингланиш даврида касал ҳайвон ҳарорати кўтарилиб, оқсоқланади. Касаллик клиник белгиларига ва лаб. маълумотларига асосланиб аниқданади. Б. жарроҳлик йўли б-н даволанади. Касалликнинг олдини олиш учун ҳайвонлар терисини шикастланишдан сақлаш, ахталашда асептика кридаларига риоя қилиш керак.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.