Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Boyöğlilar

    Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 478-b. — ziyouz.com

    Boyöğlilar BOYÖĞLILAR, boyquşlar (Athene) — yapaloqquşlar oilasiga mansub tungi yirtqiç quşlar uruği. Yevropa, Osiyo, Amerika va Afrikada tarqalgan, 20 taça turi bor. Özbekistonda bir turi — uy boyöğlisi (A. noctua) uçraydi. Oyoqlari kuçli va paxmoq, tumşuği qayrilgan, pati mayin, tovuşsiz uçib kelib, öljasini tutib oladi. Közlari ötkirligidan salgina yoruğni ham sezadi. Xira kulrang pati qoronğida közga çalinmaydi. B.ning bu turi Yevropa, Şim. Afrika, Osiyoda ham tarqalgan. Uni daşt va çöllarda, xaroba va qabristonlarda uçratiş mumkin. Nari b-n modasi fakat urçiş davrida birga yaşaydi. Bahorda (urçiydigan vaqtda) keçalari, ba'zan kunduzi ham sayraydi. Ovozi yiğlagan bolaning tovuşini eslatadi. Uyasini turli kovaklarga quradi. 4—9 ta tuxum qöyadi. Tuxumdan bir oyda jöja çiqadi. B. mayda kemiruvçilar, kaltakesaklar, haşarotlar va kiçik quşlar b-n oziklanadi. Zararkunanda kemiruvçilarni qirib, xöjalikka foyda keltiradi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    БОЙЎҒЛИЛАР, бойқушлар (Athene) — япалоққушлар оиласига мансуб тунги йиртқич қушлар уруғи. Европа, Осиё, Америка ва Африкада тарқалган, 20 тача тури бор. Ўзбекистонда бир тури — уй бойўғлиси (А. noctua) учрайди. Оёқлари кучли ва пахмоқ, тумшуғи қайрилган, пати майин, товушсиз учиб келиб, ўлжасини тутиб олади. Кўзлари ўткирлигидан салгина ёруғни ҳам сезади. Хира кулранг пати қоронғида кўзга чалинмайди. Б.нинг бу тури Европа, Шим. Африка, Осиёда ҳам тарқалган. Уни дашт ва чўлларда, хароба ва қабристонларда учратиш мумкин. Нари б-н модаси факат урчиш даврида бирга яшайди. Баҳорда (урчийдиган вақтда) кечалари, баъзан кундузи ҳам сайрайди. Овози йиғлаган боланинг товушини эслатади. Уясини турли ковакларга қуради. 4—9 та тухум қўяди. Тухумдан бир ойда жўжа чиқади. Б. майда кемирувчилар, калтакесаклар, ҳашаротлар ва кичик қушлар б-н озикланади. Зараркунанда кемирувчиларни қириб, хўжаликка фойда келтиради.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.