Böyoqlar

Böyoqlar — maydalangan mineral yoki organik pigmentlarning alifmoy, lok va b. boğlovçilardagi suspenziyalari. Böyaluvçi buyumlarni yemirilişdan (yoğoçni çirişdan, metallni zanglaşdan) saqlaydi, şuningdek ularga kurkam, çiroyli tus beradi. B.ning öziga xos xususiyati şuki, pigmentlar boğlovçilarda erimaydi va quriganda buyum sirtida yupqa parda hosil qiladi. B.ning moyli va lokli (emalli) xillari bor.

Moyli B.da alifmoy parda hosil qiluvçi modda bölib xizmat qiladi. Moyli B. alifmoyda tayyorlanadi. Sanoatda quyuq pasta holida işlab çiqariladi. Moyli B. suvga va işqor ta'siriga unçalik çidamli emas. Asosan qurilişda va t. y. transportida işlatiladi.

Emalli B.da sintetik smolalar yoki organik eritma (lok)lar holatidagi sellyuloza efirlari parda hosil qiluvçi moddalar rolini bajaradi. Emalli B. qöllaniluvçi lokka qarab moyli, alkid, fenolmoy va fenolalkid, epoksid, epoksiefir, poliuretan, moçevinaformaldegid, melaminformaldegid, perxlorvinil, kremniyorganik, bitumli, polivinilatsetatli va b.ga ajratiladi. Benzin, kerosin, issiq suv muhitida işlatiluvçi metall buyumlarni, yoğoç, beton, qoğoz, asbob va b. maşinalarni korroziyadan saqlaş hamda elektroizolyatsiya maqsadlarida qöllaniladi.

Badiiy B. akvarel, guaş, temper moyli B.dan iborat bölib, ularda nur ta'siriga çidamli pigmentlar bor.

Qoğoz, karton, gazmol va yogoç buyumlarni böyaş uçun işlatiladi.

Dekorativ B. asboblar va apparatlarning detallarini böyaşga ketadi.

Nurlanuvçi B.da lyuminessensiyalaniş xususiyati bor (sovuq nurlaniş). Şu maqsadda loklar tarkibiga lyuminofor (nurlanadigan) moddalar qöşiladi. Soat va asboblarda raqam va belgilarni yoziş uçun kerak.

Termosezgir B.— böyalgan modda yuzasida trani nazorat qiliş uçun qalam şaklida işlatiladi.