Boyzoq dodxoh
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 468–469-b. — ziyouz.com
Boyzoq dodxoh BOYZOQ DODXOH, Boyzoqbiy (1789—1864) — Avliyoota atrofidagi qozoqlarni boşqariş uçun Qöqon xoni tomonidan tayinlangan hokim (dodxoh). Katta juz tarkibidagi duglat qabilasining şimir uruğidan. Qöqon xonligiga qarşi kayfiyatda bölgan B.d. yaşirinça öğli Oqmolda (Oqmulla) botir sarkorligidagi 1000 ta yigitni Avliyoota yaqinida turgan rus qöşinlariga yordamga yuborgan (1864). Bundan xabar topgan Qöqon xonligi amiri laşkari Alimqul uni Çimkentga çaqirtirib olib, qatl qilgan. 120 ta qozoq biylarining sardori bölgan B.d. ölimi Alimqulga nisbatan obröli qozoklar ommasida kuçli adovat uyğotdi. Ana şu adovat oqibatida ular ruslarga köngilli askarzobit bölib xizmatga kirişgan. B.d. öğilu qarindoşlari va yaqinlaridan 400 kişi general Çernyayev qöşini safida Toşkent yurişida qatnaşdi. Çernyayev 1864 y.ning 27 sent. ida Toşkentga qilgan yurişida B.d.ning öğli Oqmulla yuklar ortilgan tuyalarni boşqarib borgan, boşqa öğillari esa yöl boşlovçi bölib xizmat qilişgan. Jambul viloyatida B.d.ning yodgorliklari hanuzgaça saqlangan. B.d. qozoq xalqini dehqonçilik b-n şuğullanişga, ötroq hayot keçirişni örgatişda köp mehnat sarflagan.
Ad.: Özbekistonning yangi tarixi. Birinçi kitob. Turkiston çor Rossiyasi mustamlakaçiligi davrida, T., 2000.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БОЙЗОҚ ДОДХОҲ, Бойзоқбий (1789—1864) — Авлиёота атрофидаги қозоқларни бошқариш учун Қўқон хони томонидан тайинланган ҳоким (додхоҳ). Катта жуз таркибидаги дуглат қабиласининг шимир уруғидан. Қўқон хонлигига қарши кайфиятда бўлган Б.д. яширинча ўғли Оқмолда (Оқмулла) ботир саркорлигидаги 1000 та йигитни Авлиёота яқинида турган рус қўшинларига ёрдамга юборган (1864). Бундан хабар топган Қўқон хонлиги амири лашкари Алимқул уни Чимкентга чақиртириб олиб, қатл қилган. 120 та қозоқ бийларининг сардори бўлган Б.д. ўлими Алимқулга нисбатан обрўли қозоклар оммасида кучли адоват уйғотди. Ана шу адоват оқибатида улар русларга кўнгилли аскарзобит бўлиб хизматга киришган. Б.д. ўғилу қариндошлари ва яқинларидан 400 киши генерал Черняев қўшини сафида Тошкент юришида қатнашди. Черняев 1864 й.нинг 27 сент. ида Тошкентга қилган юришида Б.д.нинг ўғли Оқмулла юклар ортилган туяларни бошқариб борган, бошқа ўғиллари эса йўл бошловчи бўлиб хизмат қилишган. Жамбул вилоятида Б.д.нинг ёдгорликлари ҳанузгача сақланган. Б.д. қозоқ халқини деҳқончилик б-н шуғулланишга, ўтроқ ҳаёт кечиришни ўргатишда кўп меҳнат сарфлаган.
Ад.: Ўзбекистоннинг янги тарихи. Биринчи китоб. Туркистон чор Россияси мустамлакачилиги даврида, Т., 2000.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.