Bözçilik
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 849–850-b. — ziyouz.com
Bözçilik — böz töqiş kasbi. Eng oddiy yoğoç töquv dastgohi (qöl dökon) ning yaratilişi b-n (taxm. mil. av. 6— 5-ming yillik) paydo bölgan. Jamiyatda ijtimoiy mehnat taqsimotining yuzaga kelişi b-n oilada şuğullanilgan B. alohida kasb tarmoğiga aylandi hamda şahar, qişloqlarda keng tarqaldi. B. kasbini egallaş «ustozşogird» usulida amalga oşirilgan. Şogirdlar (asosan 12—13 yoşli ösmirlar) hunarni puxta özlaştirgunça ustozining oilasida yaşab, dökonida maoşsiz işlagan. B.ni puxta egallab olgaç, 1—2 y. ustasiga işlab bergan, söng ustozidan fotiha olib, mustaqil işlagan. 20-a. boşlarida Turkiston bozorlariga fkada töqilgan ipgazlamalarning köplab keltirilişi B.ni sinişiga olib keldi. 20-y.larda B. sanoat arteli şaklini olgan. 30-y.larda töqimaçilik sanoati rivojlanişi tufayli B. kasbi yöqolib ketdi (yana q. Töqimaçilik).
Sayyora Mahkamova.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БЎЗЧИЛИК — бўз тўқиш касби. Энг оддий ёғоч тўқув дастгоҳи (қўл дўкон) нинг яратилиши б-н (тахм. мил. ав. 6— 5-минг йиллик) пайдо бўлган. Жамиятда ижтимоий меҳнат тақсимотининг юзага келиши б-н оилада шуғулланилган Б. алоҳида касб тармоғига айланди ҳамда шаҳар, қишлоқларда кенг тарқалди. Б. касбини эгаллаш «устозшогирд» усулида амалга оширилган. Шогирдлар (асосан 12—13 ёшли ўсмирлар) ҳунарни пухта ўзлаштиргунча устозининг оиласида яшаб, дўконида маошсиз ишлаган. Б.ни пухта эгаллаб олгач, 1—2 й. устасига ишлаб берган, сўнг устозидан фотиҳа олиб, мустақил ишлаган. 20-а. бошларида Туркистон бозорларига фкада тўқилган ипгазламаларнинг кўплаб келтирилиши Б.ни синишига олиб келди. 20-й.ларда Б. саноат артели шаклини олган. 30-й.ларда тўқимачилик саноати ривожланиши туфайли Б. касби йўқолиб кетди (яна қ. Тўқимачилик).
Сайёра Маҳкамова.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.