Brusnika
Manba: ÖzME, 2-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 659–660-b. — ziyouz.com
Brusnika (Vaccinium vitsdaea) brusnikadoşlar oilasiga mansub doim yaşil çala buta. Böyi 25 sm. Bargi qalin, teskari tuxumsimon yoki ellipssimon, çetlari pastga qayrilgan. Gullari oç puşti, qönğiroqsimon, mevasi qizil, dumaloq, seruruğ va serşira. Rossiyaning örmon va tundra zonalarida hamda Kavkaz toğlarida ösadi. Özbekistonda uçramaydi. Bargida 9% gaça arbutin glyukozidi, gidroxinon, giperozid, oşlovçi va b. moddalar; mevasida 10,3% gaça qand, organik kislotalar, vaksinin glyukozidi bor. Bargidan tayyorlangan ekstrakt va kaynatma buyrakda toş paydo bölişi, revmatizm, podagra, mevasi esa avitaminoz kasalliklarini davolaşda foydalaniladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
БРУСНИКА (Vaccinium vitsdaea) брусникадошлар оиласига мансуб доим яшил чала бута. Бўйи 25 см. Барги қалин, тескари тухумсимон ёки эллипссимон, четлари пастга қайрилган. Гуллари оч пушти, қўнғироқсимон, меваси қизил, думалоқ, серуруғ ва сершира. Россиянинг ўрмон ва тундра зоналарида ҳамда Кавказ тоғларида ўсади. Ўзбекистонда учрамайди. Баргида 9% гача арбутин глюкозиди, гидрохинон, гиперозид, ошловчи ва б. моддалар; мевасида 10,3% гача қанд, органик кислоталар, вакцинин глюкозиди бор. Баргидан тайёрланган экстракт ва кайнатма буйракда тош пайдо бўлиши, ревматизм, подагра, меваси эса авитаминоз касалликларини даволашда фойдаланилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.